Mythicism conference in Greece 27/06/2010
Mythicism conference in Greece
My friend Minas Papageorgiou has passed along the news of his "Mythicism Conference" held in Athens, Greece. Looks like it was a great success. Congrats, Minas, and keep up the good work - μια χαρά!
Be sure to read my interview with Minas as well!
Mythicism event in Greece by Minas Papageorgiou
This is a short reportage from the first Mythicism event here in Greece which took part on January 23th 2010 here in Athens.
The "Ektativolos" hall quickly got crowded yesterday by people gathered to hear the speech about the "Problem of the historic existence of Jesus/The problem of the true history of Jesus". The 70-80 seats did not prove to be enough for the number of attendants, so some of them had to stay stand during the whole event.
They all gathered to take part in the first speech organised in our country about a subject currently being characterised as "hot potato" throughout Europe and America - a conclusion easily reached if someone takes into account the number of books published, conventions held and television and radio shows being broadcast yearly about the same subject around the world.
During the first part of the event, Minas Papeorgiou and Tasos Xalios stood behind the podium and introduced and analysed the subject through 4 distinct presentations:
1)Introduction to the subject of the "Problem of the historic existence of Jesus/The problem of the true history of Jesus" and why the research around this field is especially important today. (by Tasos Chalios)
2)A travel back in time, from 1780 up to today, through a presentation about the works and throughts of top apademics, scientists and theologists who doupted the historical Jesus. (by Minas Papageorgiou) Minas Papageorgiou also made a thorough presentation on the works of modern writers such as Acharya (D.M Murdock), Robert Price, Kenneth Humphreys, Earl Doherty, Frascesco Carotta, Lena Einhorn etc.
3)The quest for the Historical Jesus: Search for testimonies and references to Jesus during the first post-Christianic years. Notes on the forgery of epistles and bible passages by the first christian apologists concerning the historical presence of Jesus on earth. Archetipes and archetypal elements of Pagan legends found in the Jesus as described in the Gospels.
Comparion of Jesus as presented by Paul against the Jesus as presented in the Gospels. A walkthrough on the artistic representation of Jesus throughout time. How the Gregorian - B.C. and A.C. - calendar system affects our perception regarding to the historical Jesus (by Minas Papageorgiou)
4) Objects used by the Christians in order to certify the historic existence of Jesus. Stories about the Mandilion,the Holy Cross, the Holy Grail, the Shroud of Turino etc. (by Tasos Chalios) During the second part of the event the attendants had the chance to watch "The God who wasn't there" on Greek subtitles. A documentary presented to the greek audience for the first time.
freethoughtnation
My friend Minas Papageorgiou has passed along the news of his "Mythicism Conference" held in Athens, Greece. Looks like it was a great success. Congrats, Minas, and keep up the good work - μια χαρά!
Be sure to read my interview with Minas as well!
Mythicism event in Greece by Minas Papageorgiou
This is a short reportage from the first Mythicism event here in Greece which took part on January 23th 2010 here in Athens.
The "Ektativolos" hall quickly got crowded yesterday by people gathered to hear the speech about the "Problem of the historic existence of Jesus/The problem of the true history of Jesus". The 70-80 seats did not prove to be enough for the number of attendants, so some of them had to stay stand during the whole event.
They all gathered to take part in the first speech organised in our country about a subject currently being characterised as "hot potato" throughout Europe and America - a conclusion easily reached if someone takes into account the number of books published, conventions held and television and radio shows being broadcast yearly about the same subject around the world.
During the first part of the event, Minas Papeorgiou and Tasos Xalios stood behind the podium and introduced and analysed the subject through 4 distinct presentations:
1)Introduction to the subject of the "Problem of the historic existence of Jesus/The problem of the true history of Jesus" and why the research around this field is especially important today. (by Tasos Chalios)
2)A travel back in time, from 1780 up to today, through a presentation about the works and throughts of top apademics, scientists and theologists who doupted the historical Jesus. (by Minas Papageorgiou) Minas Papageorgiou also made a thorough presentation on the works of modern writers such as Acharya (D.M Murdock), Robert Price, Kenneth Humphreys, Earl Doherty, Frascesco Carotta, Lena Einhorn etc.
3)The quest for the Historical Jesus: Search for testimonies and references to Jesus during the first post-Christianic years. Notes on the forgery of epistles and bible passages by the first christian apologists concerning the historical presence of Jesus on earth. Archetipes and archetypal elements of Pagan legends found in the Jesus as described in the Gospels.
Comparion of Jesus as presented by Paul against the Jesus as presented in the Gospels. A walkthrough on the artistic representation of Jesus throughout time. How the Gregorian - B.C. and A.C. - calendar system affects our perception regarding to the historical Jesus (by Minas Papageorgiou)
4) Objects used by the Christians in order to certify the historic existence of Jesus. Stories about the Mandilion,the Holy Cross, the Holy Grail, the Shroud of Turino etc. (by Tasos Chalios) During the second part of the event the attendants had the chance to watch "The God who wasn't there" on Greek subtitles. A documentary presented to the greek audience for the first time.
freethoughtnation
«Η αρχαιολατρία των Παρνασσιστών» - Βλάσης Ρασσιάς
Ο «ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ»
20/01/2010
Το όνομα της σχολής «Παρνασσός» προήλθε από το λογοτεχνικό περιοδικό στο οποίο δημοσίευαν τα πρώτα τους ποιήματα τα περισσότερα μέλη της, το «Ο Σύγχρονος Παρνασσός» («Le Parnasse contemporaine», 1866 - 1876), μια «κατοικία των Μουσών». Ο σκώτος κλασικιστής Γκίλμπερτ Χίγκετ (Gilbert Highet, 1906 - 1978) έγραψε σχετικά: «Ο Παρνασσός είναι βουνό. Μακριά από τις πόλεις, μέρος της παρθένας φύσης, υψώνεται πάνω από τον κόσμο…».
Ο «Παρνασσισμός», ως σχολή έκφρασης, απετέλεσε μια «εγκεφαλική» αρχαιόφιλη αντίδραση στο μελοδραματικό, αχαλίνωτα συναισθηματικό και εξομολογητικό κίνημα του «Ρομαντισμού» που παραμόρφωνε την ζωή, αλλά και στον χυδαίο υλισμό και την εκβιομηχάνιση που την υποβάθμιζαν, και επιζητούσε την εκφραστική τελειότητα, την αποδέσμευση από ηθικές, κοινωνικές και πολιτικές σκοπιμότητες και την πιστή ρεαλιστική αναπαράσταση των πραγμάτων (όπως αυτά είναι και όχι όπως υποκειμενικά συγκινούν τον ποιητή) μέσα από τις σωστές λέξεις, αντλώντας παράλληλα μορφές, σύμβολα και κάθε είδους άλλα δεδομένα από την ελληνική, ρωμαϊκή και ινδική αρχαιότητα. Εργαλεία του «Παρνασσισμού», που απεχθανόταν σαν προδοσία την όποια φυγή από την πραγματικότητα, ήταν ο έλεγχος της συγκίνησης, η απόλυτη πειθαρχία σε μετρικούς κανόνες, η προσεκτική ρίμα, η ακριβολογία, η σαφήνεια, η σταθερή μορφή, η αντικειμενικότητα, η στωϊκή «απάθεια» (δηλαδή η συνειδητή απόρριψη των υπερβολών πόθου και πάθους), ο σεβασμός στο δεδομένο και το απτό και, φυσικά, ο προσανατολισμός στην αιωνιότητα: «όταν η πόλη θα πεθάνει / θα στέκει ακόμα η προτομή» έγραφε ο πρόδρομός τους Θεόφιλος Γκωτιέ (Pierre Jules Théophile Gautier, 1811 - 1872), πρώην «ρομαντικός», στο «L’ Art».
Υπερασπιζόμενος τα αισθητικά και πνευματικά ιδεώδη της αρχαίας Ελλάδας, τα οποία «αποτελούν το θεμέλιο κάθε πολιτισμού που αξίζει να φέρει αυτό το όνομα» (Χίγκετ), ο «Παρνασσός» παραμέριζε το «πρόσωπο» και τον «εαυτό» για χάρη της ολότητας και της αιωνιότητας, χαρακτηριστικό είναι δε ότι ο ντε Λιλ μόνο 2 – 3 φορές έκανε αναφορά στον εαυτό του μέσα στο τεράστιο έργο του: παραχωρούσε χώρο μέσα στις στροφές του μόνο σε ό,τι εκτιμούσε πως ανήκει στην αιωνιότητα («sub specie aeternitatis»). Αποφεύγοντας το λάθος της σχολής «Μπαρόκ», που συνήγαγε αυθαίρετα δικούς της κανόνες για την κλασική μορφή, οι «Παρνασσιστές», έχοντας όλοι τους γερή κλασική παιδεία, είχαν κατανοήσει ότι «η ουσία δεν ήταν η εφαρμογή παραδοσιακών κανόνων, αλλά η αποδοχή της πειθαρχίας, δεν ήταν η δουλική αντιγραφή ενός προκαθορισμένου σχεδίου, αλλά η υποταγή της προσωπικής φαντασίας σε μία παράδοση που στέκει πάνω και έξω από το πρόσωπο» (Χίγκετ).
Για τους «Παρνασσιστές», η Ωραιότητα αποτελεί μια αυτόνομη αξία, δεν ταυτίζεται καν με την Αλήθεια, όπως την ήθελε ο Τζων Κητς (John Keats, 1795 – 1821) και ο ντε Λιλ διακήρυσσε απερίφραστα ότι «το Ωραίο δεν είναι δούλος του Αληθούς» («Le Beau n’ est pas le serviteur du Vrai»). Σπουδαιότερες μορφές του «Παρνασσού» πέραν του ντε Λιλ ήσαν ο Άγγλος Ουώλτερ Λαντόρ (Walter Savage Landor, 1775 – 1864, που απετέλεσε πρόδρομο της σχολής, αφού πέθανε πριν αυτή διαμορφωθεί), ο Πολωνός Αντόνι Λάνγκε (Antoni Lange, 1863 - 1929), ο Βραζιλιάνος Ολάβο Μπίλακ (Olavo Brás Martins dos Guimaraes Bilac, 1865 - 1918) και οι Γάλλοι Πωλ Βερλαίν (Paul - Marie Verlaine, 1844 - 1896), Λουϊ Μενάρ (Louis - Nicolas Ménard, 1822 – 1901), Συλί Προυντόμ (René – Francois - Armand (Sully) Prudhomme, 1839 - 1907), Λεόν Ντιέρξ (Léon Dierx, 1838 – 1912, ο «πρίγκιπας των ποιητών»), Τεοντόρ ντε Μπανβίλ (Étienne – Claude – Jean – Baptiste – Théodore - Faullain de Banville, 1823 – 1891) και Ζοζέ – Μαρία ντε Ερεντιά (José - Maria de Heredia, 1842 - 1905).
20/01/2010
Το όνομα της σχολής «Παρνασσός» προήλθε από το λογοτεχνικό περιοδικό στο οποίο δημοσίευαν τα πρώτα τους ποιήματα τα περισσότερα μέλη της, το «Ο Σύγχρονος Παρνασσός» («Le Parnasse contemporaine», 1866 - 1876), μια «κατοικία των Μουσών». Ο σκώτος κλασικιστής Γκίλμπερτ Χίγκετ (Gilbert Highet, 1906 - 1978) έγραψε σχετικά: «Ο Παρνασσός είναι βουνό. Μακριά από τις πόλεις, μέρος της παρθένας φύσης, υψώνεται πάνω από τον κόσμο…».
Ο «Παρνασσισμός», ως σχολή έκφρασης, απετέλεσε μια «εγκεφαλική» αρχαιόφιλη αντίδραση στο μελοδραματικό, αχαλίνωτα συναισθηματικό και εξομολογητικό κίνημα του «Ρομαντισμού» που παραμόρφωνε την ζωή, αλλά και στον χυδαίο υλισμό και την εκβιομηχάνιση που την υποβάθμιζαν, και επιζητούσε την εκφραστική τελειότητα, την αποδέσμευση από ηθικές, κοινωνικές και πολιτικές σκοπιμότητες και την πιστή ρεαλιστική αναπαράσταση των πραγμάτων (όπως αυτά είναι και όχι όπως υποκειμενικά συγκινούν τον ποιητή) μέσα από τις σωστές λέξεις, αντλώντας παράλληλα μορφές, σύμβολα και κάθε είδους άλλα δεδομένα από την ελληνική, ρωμαϊκή και ινδική αρχαιότητα. Εργαλεία του «Παρνασσισμού», που απεχθανόταν σαν προδοσία την όποια φυγή από την πραγματικότητα, ήταν ο έλεγχος της συγκίνησης, η απόλυτη πειθαρχία σε μετρικούς κανόνες, η προσεκτική ρίμα, η ακριβολογία, η σαφήνεια, η σταθερή μορφή, η αντικειμενικότητα, η στωϊκή «απάθεια» (δηλαδή η συνειδητή απόρριψη των υπερβολών πόθου και πάθους), ο σεβασμός στο δεδομένο και το απτό και, φυσικά, ο προσανατολισμός στην αιωνιότητα: «όταν η πόλη θα πεθάνει / θα στέκει ακόμα η προτομή» έγραφε ο πρόδρομός τους Θεόφιλος Γκωτιέ (Pierre Jules Théophile Gautier, 1811 - 1872), πρώην «ρομαντικός», στο «L’ Art».
Υπερασπιζόμενος τα αισθητικά και πνευματικά ιδεώδη της αρχαίας Ελλάδας, τα οποία «αποτελούν το θεμέλιο κάθε πολιτισμού που αξίζει να φέρει αυτό το όνομα» (Χίγκετ), ο «Παρνασσός» παραμέριζε το «πρόσωπο» και τον «εαυτό» για χάρη της ολότητας και της αιωνιότητας, χαρακτηριστικό είναι δε ότι ο ντε Λιλ μόνο 2 – 3 φορές έκανε αναφορά στον εαυτό του μέσα στο τεράστιο έργο του: παραχωρούσε χώρο μέσα στις στροφές του μόνο σε ό,τι εκτιμούσε πως ανήκει στην αιωνιότητα («sub specie aeternitatis»). Αποφεύγοντας το λάθος της σχολής «Μπαρόκ», που συνήγαγε αυθαίρετα δικούς της κανόνες για την κλασική μορφή, οι «Παρνασσιστές», έχοντας όλοι τους γερή κλασική παιδεία, είχαν κατανοήσει ότι «η ουσία δεν ήταν η εφαρμογή παραδοσιακών κανόνων, αλλά η αποδοχή της πειθαρχίας, δεν ήταν η δουλική αντιγραφή ενός προκαθορισμένου σχεδίου, αλλά η υποταγή της προσωπικής φαντασίας σε μία παράδοση που στέκει πάνω και έξω από το πρόσωπο» (Χίγκετ).
Για τους «Παρνασσιστές», η Ωραιότητα αποτελεί μια αυτόνομη αξία, δεν ταυτίζεται καν με την Αλήθεια, όπως την ήθελε ο Τζων Κητς (John Keats, 1795 – 1821) και ο ντε Λιλ διακήρυσσε απερίφραστα ότι «το Ωραίο δεν είναι δούλος του Αληθούς» («Le Beau n’ est pas le serviteur du Vrai»). Σπουδαιότερες μορφές του «Παρνασσού» πέραν του ντε Λιλ ήσαν ο Άγγλος Ουώλτερ Λαντόρ (Walter Savage Landor, 1775 – 1864, που απετέλεσε πρόδρομο της σχολής, αφού πέθανε πριν αυτή διαμορφωθεί), ο Πολωνός Αντόνι Λάνγκε (Antoni Lange, 1863 - 1929), ο Βραζιλιάνος Ολάβο Μπίλακ (Olavo Brás Martins dos Guimaraes Bilac, 1865 - 1918) και οι Γάλλοι Πωλ Βερλαίν (Paul - Marie Verlaine, 1844 - 1896), Λουϊ Μενάρ (Louis - Nicolas Ménard, 1822 – 1901), Συλί Προυντόμ (René – Francois - Armand (Sully) Prudhomme, 1839 - 1907), Λεόν Ντιέρξ (Léon Dierx, 1838 – 1912, ο «πρίγκιπας των ποιητών»), Τεοντόρ ντε Μπανβίλ (Étienne – Claude – Jean – Baptiste – Théodore - Faullain de Banville, 1823 – 1891) και Ζοζέ – Μαρία ντε Ερεντιά (José - Maria de Heredia, 1842 - 1905).
Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΠΟΙΗΣΗΣ - ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΔΡ. ΑΡΗ Ν. ΠΟΥΛΙΑΝΟΥ
Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΠΟΙΗΣΗΣ
Ομιλία Δρ. Άρη Ν. Πουλιανού στο ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟ ΑΘΗΝΑΙΟΝ «ΕΚΑΤΗΒΟΛΟΣ» (Σάββατο 2 Οκτωβρίου 2010)
Ο τίτλος της ανακοίνωσής μου ίσως ακουστεί κάπως ντετερμινιστικός, είμαι όμως πεπεισμένος πλέον ότι εμείς, τα ανθρώπινα όντα, περάσαμε από μια πολύ πιο μακρά εξελικτική πορεία ανθρωποποίησης από αυτήν που παραδέχονται συνήθως οι ιστορικοί, των μαρξιστών συμπεριλαμβανομένων.
Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία πως προερχόμαστε από τους πιθήκους, όχι όμως από τους Αφρικανικούς. Κάποτε, ζούσαν στην Ευρώπη περισσότερα από πενήντα είδη πιθήκων. Ένα είδος όμως, που το ονόμασα Ελλαδοπίθηκο Semierectus, έζησε επάνω στα δένδρα πριν από δεκαεπτά εκατομμύρια χρόνια (περιοδικό «ΑΝΘΡΩΠΟΣ», ν. 1, Ιανουάριος 1976, σ.σ. 3 -30, Αθήνα).
Η τόσο γνωστή μας πανίδα από το Πικέρμι της Μειοκαίνου περιόδου εντοπίστηκε από την Ουγγαρία, μέσω των Βαλκανίων, ως το Ιράν. (Wagner, A 1840: Fossile Uberreste Von einem Affen und anderensaugetierrenaus Griechenland. Abh. Bayer, Acad Wissi. Munchen). Ανάμεσα σε άλλα ευρήματα, ένα από τα σημαντικότερα αυτής της περιόδου είναι ο Μεσοπίθηκος ο Πεντελικός, η ζώνη διαβίωσης του οποίου απλωνόταν σε μια τεράστια έκταση, πέρα από την Ελλάδα. Για αυτό το είδος πιθήκου, γνωρίζουμε ότι δεν ζούσε επάνω στα δένδρα αλλά στο έδαφος. Η πλατιά του εξάπλωση σε μια τόσο μεγάλη έκταση προϋποθέτει ήδη ότι κάποιοι ανθρωπόμορφοι πίθηκοι μπορούσαν να κατεβούν από τα δένδρα (Roghinski, JJ&M. G. Levin, 1963: Anthropologia, Moskva, str. 184 - 185) και να αρχίσουν να περπατούν. Συνεπώς, ανάμεσα σε αυτούς τους… «κατιόντες» μπορεί να βρίσκονται και κάποιοι από τους δικούς μας ανιόντες συγγενείς.
Μια άλλη κάτω γνάθος που βρέθηκε από έναν Γερμανό αξιωματικό κατά τα χρόνια της κατοχής (1942) και μελετήθηκε από τον C. Von Koenigswald (1972: Einunterkiefezeinesfossilen Hominoide naus demunterpliozan Griechenlands. Konikl. Nederl. Academie Van Wetenschappen. Series B, 75, No 5, str. 385 -394, Amsterdam), φαίνεται πως είναι ένας εξελιγμένος τύπος που δεν ανήκει στον Δρυοπίθηκο, και που θα μπορούσε ενδεχομένως να αντιπροσωπεύει την πρώτη εμφάνιση των Αφρικανικών Πρωτευόντων Θηλαστικών. Ο Koenigswald του έδωσε ένα όχι και τόσο εύστοχο όνομα («γκραικοπίθηκος»). Η ηλικία του ανέρχεται στα εννέα εκατομμύρια χρόνια περίπου. Η κάτω γνάθος ενός άλλου δείγματος που βρέθηκε από την Γαλλική αποστολή το 1972 κοντά στην Θεσσαλονίκη, ονομάστηκε Δρυοπίθηκος Μακεδονικός. Είναι όμως ένας τύπος ακόμη περισσότερο εξελιγμένος από τον Δρυοπίθηκο και, σύμφωνα προς τον Koenigswald, πιο κοντινό στα Ανθρωποειδή. Η ηλικία του παραπέμπει στην Ανωτέρα Μειόκαινο (Vallesian).
Τέλος, το εύρημα που περιγράφεται σε αυτή την ανακοίνωση (ο Ελλαδοπίθηκος) , είναι το άνω τμήμα ενός αριστερού μηριαίου οστού, που βρέθηκε από την δική μας αποστολή το 1974, κοντά στα Θαρούνια, ένα χωριό στο νησί της Εύβοιας. Η ηλικία του, όπως την προσδιορίσαμε αργότερα, ανέρχεται στην Κατωτέρα Μειόκαινο, είναι δηλαδή περίπου δεκαεπτά εκατομμυρίων ετών, επιβεβαιωμένη και από την στρωματογραφία. Τώρα φυλάσσεται στο Ανθρωπολογικό Μουσείο του Αρχανθρώπου, στα Πετράλωνα της Χαλκιδικής.
Έχει μελετηθεί και περιγραφεί εξ ολοκλήρου, και κατατάχτηκε στους semierectus (ημι –όρθιους) πιθήκους, όπως ονομάζει ο συγγραφέας ολόκληρο το πλέγμα των παρόμοιων ευρημάτων από την Αττική, όπως επίσης και από την Μακεδονία.
Το νέο οστό που βρέθηκε, μήκους 98 mm (στο οποίο δόθηκε το κωδικό όνομα «Α.Ε. -1») φαίνεται πως ανήκε σε μάλλον νεαρό άτομο, και το συνολικό του μήκος (υπολογισμένο κατ’ αναλογία) δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερο από 350 mm. Αυτό σημαίνει ότι το ύψος του ατόμου θα πρέπει να ήταν γύρω στα 140 -150 cm. Το βάρος του, σύμφωνα με τον δείκτη Debetz (ICVS), υπολογίζεται κατά προσέγγιση στα 40 - 42 κιλά. Ο δείκτης πάχους («stoutnessindex») τότε, είναι περίπου 22, 85, τη στιγμή που για τον Ουραγκοτάγκο, τον Χιμπατζή και τον Γορίλλα ο ίδιος δείκτης είναι 32 - 33 ενώ για τον άνθρωπο είναι 18 - 21!
Ανάμεσα όμως σε όλες αυτές τις έμμεσες μεθόδους ταυτοποίησης και καθορισμού ενός ευρήματος, η καλύτερη θα ήταν η ακριβής μέτρηση της γωνίας στρέψης, προκειμένου να προσδιορίσουμε την αναλογία της όρθιας στάσης του. Έτσι, αναπτύχθηκε μια καινούρια μέθοδος υπολογισμού της γωνίας στρέψης, σε ένα σπασμένο μηριαίο οστό. Αυτή η μέθοδος βασίζεται στην υπόθεση ότι η γωνία στρέψης ενός οστού (θ) είναι ευθέως ανάλογη προς την γωνία της κυλινδρικής του επιφάνειας (α). Ο άξονας ενός οστού είναι η γραμμή που διέρχεται από όλα τα κέντρα βάρους στην πλάγια τομή του (ΑΒ).Το όριο της κυλινδρικής επιφανείας ενός οστού είναι η γραμμή που ενώνει όλες τις αντίστοιχες γωνίες της διαγώνιας τομής (ΓΔ). Δηλαδή: θ = Κ. α, όπου Κ – συντελεστής αναλογίας.
Και αυτή η υπόθεση βασίζεται στα εξής:
α) την γεωμετρική αναλογία των αντίστοιχων οστών διαφορετικών ζώων β) την φυσιο –χημική ομοιότητα των οστών, και γ) την κατά προσέγγιση σταθερή αναλογία ανάμεσα στο βάρος ενός ζώου και το εμβαδόν της διαγώνιας τομής, που σημαίνει ότι η πίεση από το βάρος που δέχεται το οστό είναι σχεδόν σταθερή (το βάρος του ζώου ανά μονάδα του εμβαδού της διαγώνιας τομής του οστού).
Προκειμένου να υπολογίσουμε το Κ, παίρνουμε ένα αντίστοιχο σύγχρονο μη σπασμένο οστό, και μετράμε τις γωνίες του θ και α: Κ= θ άθραυστο προς α άθραυστο.
Ύστερα, μετράμε την γωνία α του σπασμένου οστού που αποτελεί το εύρημά μας, και υπολογίζουμε την γωνία θ: θ σπασμένο = Κ. α άθραυστο = θ άθραυστο. α σπασμένο προς α άθραυστο
Η γωνία α είναι ο μέσος όρος των γωνιών β και γ.
Οι γωνίες β και γ μπορούν να βρεθούν αν φωτογραφίσουμε το οστό και τις μετρήσουμε επάνω στη φωτογραφία. Για να κάνουμε ξεκάθαρα διακριτό το όριο ΓΔ, φωτίζουμε το οστό από το πλάι. Τότε, το ΓΔ γίνεται οριακή γραμμή που χωρίζει δυο επιφάνειες οι οποίες διακρίνονται χάρη στον φωτισμό. Στην δική μας περίπτωση, πήραμε δεκαεπτά φωτογραφίες από διαφορετικές γωνίες και των δύο οστών, του σπασμένου και του μη σπασμένου.
Το αποτέλεσμα όλων αυτών των διαδικασιών έδειξε πως το θ (στρέψη) σπασμένο, ισούται κατά προσέγγιση με δεκαοκτώ μοίρες, κάτι το οποίο σημαίνει πως αυτός ο συγκεκριμένος πίθηκος ήταν περίπου κατά 65% όρθιος στην διάρκεια της ζωής του. Αυτό, με την σειρά του σημαίνει ότι ήταν σε πολύ μεγάλο βαθμό όρθιος, και σίγουρα σε πολύ μεγαλύτερο από όσο είναι σήμερα τα περισσότερα Αφρικανικά Πρωτεύοντα Θηλαστικά. Το συμπέρασμα που προέκυψε από αυτές τις διαπιστώσεις είναι πως ο Ελλαδοπίθηκος μπορεί να είναι ο πρόγονος του Ανθρώπου.
Τελικά, καταλήγουμε ότι ολόκληρο το πλέγμα των σχετικών με τον Ελλαδοπίθηκο ευρημάτων από την Ελλάδα, κατατάσσεται σε μια εντελώς ξεχωριστή οικογένεια, την οποία ταξινομούμε χρονολογικά αμέσως μετά την οικογένεια των Ανθρωπίδων. Ως αποτέλεσμα της παραπάνω εξελικτικής πορείας, προκύπτει ο πρώτος όρθιος άνθρωπος επάνω στην γη, ο Homo Erectus Trilliensis, που εξαπλώνεται σε ολόκληρο τον κόσμο από αυτήν την περιοχή του Αιγαίου, στα Νοτιοανατολικά της Ευρώπης, πριν από 13 εκατομμύρια χρόνια.
Έτσι τώρα φαίνεται πως λήγει και η μακρά διαμάχη που ξεκίνησε εδώ και περισσότερα από εκατό χρόνια ανάμεσα στους ανθρωπολόγους («πολυφυλετική εναντίον μονοφυλετικής καταγωγής»). Η μονοφυλετική καταγωγή του ανθρώπου (από τον Ελλαδοπίθηκο ως τον Homo Erectus Trilliensis) που εξαπλώθηκε στη συνέχεια μέσω του Ατλαντικού στον Ειρηνικό Ωκεανό και στη συνέχεια σε ολόκληρο τον υπόλοιπο κόσμο, έχει, κατά τη γνώμη μας, σε μεγάλο βαθμό επιβεβαιωθεί. Φαίνεται λοιπόν πια πως το κάθε βιολογικό είδος επάνω στην γη προέρχεται από ένα συγκεκριμένο κέντρο, και στην συνέχεια εξαπλώνεται από εκεί σε ολόκληρο τον υπόλοιπο κόσμο.
Εν τω μεταξύ, οι ανασκαφές συνεχίζονται: ένα νέο εύρημα, προερχόμενο από ένα νεαρό κορίτσι 14 ετών, ήλθε στο φως. Το εύρημα ονομάστηκε: Homo Erectus Daphnae,προς τιμήν της κυρίας Δάφνης Α. Πουλιανού.
Ομιλία Δρ. Άρη Ν. Πουλιανού στο ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟ ΑΘΗΝΑΙΟΝ «ΕΚΑΤΗΒΟΛΟΣ» (Σάββατο 2 Οκτωβρίου 2010)
Ο τίτλος της ανακοίνωσής μου ίσως ακουστεί κάπως ντετερμινιστικός, είμαι όμως πεπεισμένος πλέον ότι εμείς, τα ανθρώπινα όντα, περάσαμε από μια πολύ πιο μακρά εξελικτική πορεία ανθρωποποίησης από αυτήν που παραδέχονται συνήθως οι ιστορικοί, των μαρξιστών συμπεριλαμβανομένων.
Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία πως προερχόμαστε από τους πιθήκους, όχι όμως από τους Αφρικανικούς. Κάποτε, ζούσαν στην Ευρώπη περισσότερα από πενήντα είδη πιθήκων. Ένα είδος όμως, που το ονόμασα Ελλαδοπίθηκο Semierectus, έζησε επάνω στα δένδρα πριν από δεκαεπτά εκατομμύρια χρόνια (περιοδικό «ΑΝΘΡΩΠΟΣ», ν. 1, Ιανουάριος 1976, σ.σ. 3 -30, Αθήνα).
Η τόσο γνωστή μας πανίδα από το Πικέρμι της Μειοκαίνου περιόδου εντοπίστηκε από την Ουγγαρία, μέσω των Βαλκανίων, ως το Ιράν. (Wagner, A 1840: Fossile Uberreste Von einem Affen und anderensaugetierrenaus Griechenland. Abh. Bayer, Acad Wissi. Munchen). Ανάμεσα σε άλλα ευρήματα, ένα από τα σημαντικότερα αυτής της περιόδου είναι ο Μεσοπίθηκος ο Πεντελικός, η ζώνη διαβίωσης του οποίου απλωνόταν σε μια τεράστια έκταση, πέρα από την Ελλάδα. Για αυτό το είδος πιθήκου, γνωρίζουμε ότι δεν ζούσε επάνω στα δένδρα αλλά στο έδαφος. Η πλατιά του εξάπλωση σε μια τόσο μεγάλη έκταση προϋποθέτει ήδη ότι κάποιοι ανθρωπόμορφοι πίθηκοι μπορούσαν να κατεβούν από τα δένδρα (Roghinski, JJ&M. G. Levin, 1963: Anthropologia, Moskva, str. 184 - 185) και να αρχίσουν να περπατούν. Συνεπώς, ανάμεσα σε αυτούς τους… «κατιόντες» μπορεί να βρίσκονται και κάποιοι από τους δικούς μας ανιόντες συγγενείς.
Μια άλλη κάτω γνάθος που βρέθηκε από έναν Γερμανό αξιωματικό κατά τα χρόνια της κατοχής (1942) και μελετήθηκε από τον C. Von Koenigswald (1972: Einunterkiefezeinesfossilen Hominoide naus demunterpliozan Griechenlands. Konikl. Nederl. Academie Van Wetenschappen. Series B, 75, No 5, str. 385 -394, Amsterdam), φαίνεται πως είναι ένας εξελιγμένος τύπος που δεν ανήκει στον Δρυοπίθηκο, και που θα μπορούσε ενδεχομένως να αντιπροσωπεύει την πρώτη εμφάνιση των Αφρικανικών Πρωτευόντων Θηλαστικών. Ο Koenigswald του έδωσε ένα όχι και τόσο εύστοχο όνομα («γκραικοπίθηκος»). Η ηλικία του ανέρχεται στα εννέα εκατομμύρια χρόνια περίπου. Η κάτω γνάθος ενός άλλου δείγματος που βρέθηκε από την Γαλλική αποστολή το 1972 κοντά στην Θεσσαλονίκη, ονομάστηκε Δρυοπίθηκος Μακεδονικός. Είναι όμως ένας τύπος ακόμη περισσότερο εξελιγμένος από τον Δρυοπίθηκο και, σύμφωνα προς τον Koenigswald, πιο κοντινό στα Ανθρωποειδή. Η ηλικία του παραπέμπει στην Ανωτέρα Μειόκαινο (Vallesian).
Τέλος, το εύρημα που περιγράφεται σε αυτή την ανακοίνωση (ο Ελλαδοπίθηκος) , είναι το άνω τμήμα ενός αριστερού μηριαίου οστού, που βρέθηκε από την δική μας αποστολή το 1974, κοντά στα Θαρούνια, ένα χωριό στο νησί της Εύβοιας. Η ηλικία του, όπως την προσδιορίσαμε αργότερα, ανέρχεται στην Κατωτέρα Μειόκαινο, είναι δηλαδή περίπου δεκαεπτά εκατομμυρίων ετών, επιβεβαιωμένη και από την στρωματογραφία. Τώρα φυλάσσεται στο Ανθρωπολογικό Μουσείο του Αρχανθρώπου, στα Πετράλωνα της Χαλκιδικής.
Έχει μελετηθεί και περιγραφεί εξ ολοκλήρου, και κατατάχτηκε στους semierectus (ημι –όρθιους) πιθήκους, όπως ονομάζει ο συγγραφέας ολόκληρο το πλέγμα των παρόμοιων ευρημάτων από την Αττική, όπως επίσης και από την Μακεδονία.
Το νέο οστό που βρέθηκε, μήκους 98 mm (στο οποίο δόθηκε το κωδικό όνομα «Α.Ε. -1») φαίνεται πως ανήκε σε μάλλον νεαρό άτομο, και το συνολικό του μήκος (υπολογισμένο κατ’ αναλογία) δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερο από 350 mm. Αυτό σημαίνει ότι το ύψος του ατόμου θα πρέπει να ήταν γύρω στα 140 -150 cm. Το βάρος του, σύμφωνα με τον δείκτη Debetz (ICVS), υπολογίζεται κατά προσέγγιση στα 40 - 42 κιλά. Ο δείκτης πάχους («stoutnessindex») τότε, είναι περίπου 22, 85, τη στιγμή που για τον Ουραγκοτάγκο, τον Χιμπατζή και τον Γορίλλα ο ίδιος δείκτης είναι 32 - 33 ενώ για τον άνθρωπο είναι 18 - 21!
Ανάμεσα όμως σε όλες αυτές τις έμμεσες μεθόδους ταυτοποίησης και καθορισμού ενός ευρήματος, η καλύτερη θα ήταν η ακριβής μέτρηση της γωνίας στρέψης, προκειμένου να προσδιορίσουμε την αναλογία της όρθιας στάσης του. Έτσι, αναπτύχθηκε μια καινούρια μέθοδος υπολογισμού της γωνίας στρέψης, σε ένα σπασμένο μηριαίο οστό. Αυτή η μέθοδος βασίζεται στην υπόθεση ότι η γωνία στρέψης ενός οστού (θ) είναι ευθέως ανάλογη προς την γωνία της κυλινδρικής του επιφάνειας (α). Ο άξονας ενός οστού είναι η γραμμή που διέρχεται από όλα τα κέντρα βάρους στην πλάγια τομή του (ΑΒ).Το όριο της κυλινδρικής επιφανείας ενός οστού είναι η γραμμή που ενώνει όλες τις αντίστοιχες γωνίες της διαγώνιας τομής (ΓΔ). Δηλαδή: θ = Κ. α, όπου Κ – συντελεστής αναλογίας.
Και αυτή η υπόθεση βασίζεται στα εξής:
α) την γεωμετρική αναλογία των αντίστοιχων οστών διαφορετικών ζώων β) την φυσιο –χημική ομοιότητα των οστών, και γ) την κατά προσέγγιση σταθερή αναλογία ανάμεσα στο βάρος ενός ζώου και το εμβαδόν της διαγώνιας τομής, που σημαίνει ότι η πίεση από το βάρος που δέχεται το οστό είναι σχεδόν σταθερή (το βάρος του ζώου ανά μονάδα του εμβαδού της διαγώνιας τομής του οστού).
Προκειμένου να υπολογίσουμε το Κ, παίρνουμε ένα αντίστοιχο σύγχρονο μη σπασμένο οστό, και μετράμε τις γωνίες του θ και α: Κ= θ άθραυστο προς α άθραυστο.
Ύστερα, μετράμε την γωνία α του σπασμένου οστού που αποτελεί το εύρημά μας, και υπολογίζουμε την γωνία θ: θ σπασμένο = Κ. α άθραυστο = θ άθραυστο. α σπασμένο προς α άθραυστο
Η γωνία α είναι ο μέσος όρος των γωνιών β και γ.
Οι γωνίες β και γ μπορούν να βρεθούν αν φωτογραφίσουμε το οστό και τις μετρήσουμε επάνω στη φωτογραφία. Για να κάνουμε ξεκάθαρα διακριτό το όριο ΓΔ, φωτίζουμε το οστό από το πλάι. Τότε, το ΓΔ γίνεται οριακή γραμμή που χωρίζει δυο επιφάνειες οι οποίες διακρίνονται χάρη στον φωτισμό. Στην δική μας περίπτωση, πήραμε δεκαεπτά φωτογραφίες από διαφορετικές γωνίες και των δύο οστών, του σπασμένου και του μη σπασμένου.
Το αποτέλεσμα όλων αυτών των διαδικασιών έδειξε πως το θ (στρέψη) σπασμένο, ισούται κατά προσέγγιση με δεκαοκτώ μοίρες, κάτι το οποίο σημαίνει πως αυτός ο συγκεκριμένος πίθηκος ήταν περίπου κατά 65% όρθιος στην διάρκεια της ζωής του. Αυτό, με την σειρά του σημαίνει ότι ήταν σε πολύ μεγάλο βαθμό όρθιος, και σίγουρα σε πολύ μεγαλύτερο από όσο είναι σήμερα τα περισσότερα Αφρικανικά Πρωτεύοντα Θηλαστικά. Το συμπέρασμα που προέκυψε από αυτές τις διαπιστώσεις είναι πως ο Ελλαδοπίθηκος μπορεί να είναι ο πρόγονος του Ανθρώπου.
Τελικά, καταλήγουμε ότι ολόκληρο το πλέγμα των σχετικών με τον Ελλαδοπίθηκο ευρημάτων από την Ελλάδα, κατατάσσεται σε μια εντελώς ξεχωριστή οικογένεια, την οποία ταξινομούμε χρονολογικά αμέσως μετά την οικογένεια των Ανθρωπίδων. Ως αποτέλεσμα της παραπάνω εξελικτικής πορείας, προκύπτει ο πρώτος όρθιος άνθρωπος επάνω στην γη, ο Homo Erectus Trilliensis, που εξαπλώνεται σε ολόκληρο τον κόσμο από αυτήν την περιοχή του Αιγαίου, στα Νοτιοανατολικά της Ευρώπης, πριν από 13 εκατομμύρια χρόνια.
Έτσι τώρα φαίνεται πως λήγει και η μακρά διαμάχη που ξεκίνησε εδώ και περισσότερα από εκατό χρόνια ανάμεσα στους ανθρωπολόγους («πολυφυλετική εναντίον μονοφυλετικής καταγωγής»). Η μονοφυλετική καταγωγή του ανθρώπου (από τον Ελλαδοπίθηκο ως τον Homo Erectus Trilliensis) που εξαπλώθηκε στη συνέχεια μέσω του Ατλαντικού στον Ειρηνικό Ωκεανό και στη συνέχεια σε ολόκληρο τον υπόλοιπο κόσμο, έχει, κατά τη γνώμη μας, σε μεγάλο βαθμό επιβεβαιωθεί. Φαίνεται λοιπόν πια πως το κάθε βιολογικό είδος επάνω στην γη προέρχεται από ένα συγκεκριμένο κέντρο, και στην συνέχεια εξαπλώνεται από εκεί σε ολόκληρο τον υπόλοιπο κόσμο.
Εν τω μεταξύ, οι ανασκαφές συνεχίζονται: ένα νέο εύρημα, προερχόμενο από ένα νεαρό κορίτσι 14 ετών, ήλθε στο φως. Το εύρημα ονομάστηκε: Homo Erectus Daphnae,προς τιμήν της κυρίας Δάφνης Α. Πουλιανού.
Νικόλαος Μπρας «Αρχαία Ελληνικά Μουσικά Όργανα»
Νικόλαος Μπρας «Αρχαία Ελληνικά Μουσικά Όργανα» Παρασκευή 16 Μαϊου 2003
Η μουσική πλευρά της αρχαίας Ελλάδος, είναι πιθανότατα παντελώς άγνωστη στους ελληνόφωνους, όπως άγνωστη είναι και η δουλειά του Γ. Χρήστου, ή του Ι. Ξενάκη και της οποίας η κατανόηση, απαιτεί επίπονη εγκεφαλική διεργασία, κάτι πολύ κουραστικό για τους μόνιμα φυγόπονους. Αντιθέτως βέβαια, στους ελληνόφωνους είναι πασίγνωστες οι τελευταίες «σκυλέ» επιτυχίες των λαϊκών αοιδών. Μέσα σ’ αυτό το αντίξοο, για την ποιοτική δουλειά, νεοελληνικό περιβάλλον, ο Νικόλαος Μπράς κατασκευάζει, «...σαν από χρέος» όπως λέει, πιστά αντίγραφα αρχαιοελληνικών μουσικών οργάνων. Σε πείσμα της αδιάφορης, αν όχι εχθρικής πολιτείας και του υπουργείου, διαχείρισης των χρημάτων από τον κρατικό τζόγο, (βλέπε υπ. «Πολιτισμού»), σε πείσμα λοιπόν, των δύσκολων αυτών καιρών, ο Ν. Μπράς δουλεύει το ξύλο, τεντώνει χορδές, επεξεργάζεται δέρματα, ερευνά - πειραματίζεται τις νέες δυνατότητες αυτών των οργάνων, στηριζόμενος στις δικές του δυνάμεις και σε μία πλειάδα νέων ανθρώπων που προσεγγίζουν με σεβασμό και αγάπη τη δουλειά του. Στα μέσα του Μαιμακτηριώνος τον επισκεφθήκαμε στο εργαστήριό του στα Εξάρχεια, για να δούμε και ν’ ακούσουμε από κοντά τα αρχαιοελληνικά όργανα και να τον ρωτήσουμε σχετικά με αυτά.
Ν. Μπρας - Από την αρχή που ξεκίνησα ως οργανοποιός είχα πάντα στο μυαλό μου να καταφέρω να αναπαραστήσω αυτά τα όργανα. Στην αρχή ασχολήθηκα με παραδοσιακά όργανα, υπήρχε όμως πάντα η ιδέα ν’ ασχοληθώ με την κατασκευή αρχαιοελληνικών οργάνων, όμως τότε δεν είχα τις αναφορές που χρειαζόμουν για να κατασκευάσω κάτι, το οποίο θα απέδιδε τους ήχους που αποδίδει σήμερα. Θεώρησα την ενασχόλησή μου αυτή και ως Έλληνας... Άρχισα να κατασκευάζω μουσικά όργανα, πριν από 27 περίπου χρόνια και τα τελευταία χρόνια άρχισα να ασχολούμαι με την ανακατασκευή αρχαιοελληνικών οργάνων. Οι κυριότερες πηγές μου, ήταν οι απεικονίσεις πάνω σε αγγεία και οι γραπτές πηγές. Από τις απεικονίσεις, κατάφερα να βρω το μέγεθος των μουσικών οργάνων, καθώς ο μαθηματικός λόγος μεταξύ των μεγεθών του ανθρωπίνου σώματος και των αντικειμένων καθημερινής χρήσης, παραμένει σταθερός. Όταν πρωτοξεκίνησα και φανταζόμουν τον εαυτό μου τότε, δεν με φανταζόμουν μόνο ως οργανοποιό αλλά και ως σχεδιαστή, γιατί δεν ήθελα μένω «καθηλωμένος» σ’ ένα επίπεδο μόνο, επειδή νομίζω ότι ο οργανοποιός πρέπει να έχει περισσότερο εμπλουτισμένες σκέψεις και εμπειρίες, έτσι ώστε να μπορεί να μεταφέρει τις θεωρητικές ιδέες σε αντικείμενα και να είναι σε θέση να φανταστεί κάτι καινούργιο, αλλά και να μετεξελίξει τα ήδη υπάρχοντα, ακολουθώντας πάντα προσεκτικό δρόμο και τρόπο με σεβασμό, ούτως ώστε να μην υπάρξουν απότομες και ακραίες αλλαγές...
Η μουσική πλευρά της αρχαίας Ελλάδος, είναι πιθανότατα παντελώς άγνωστη στους ελληνόφωνους, όπως άγνωστη είναι και η δουλειά του Γ. Χρήστου, ή του Ι. Ξενάκη και της οποίας η κατανόηση, απαιτεί επίπονη εγκεφαλική διεργασία, κάτι πολύ κουραστικό για τους μόνιμα φυγόπονους. Αντιθέτως βέβαια, στους ελληνόφωνους είναι πασίγνωστες οι τελευταίες «σκυλέ» επιτυχίες των λαϊκών αοιδών. Μέσα σ’ αυτό το αντίξοο, για την ποιοτική δουλειά, νεοελληνικό περιβάλλον, ο Νικόλαος Μπράς κατασκευάζει, «...σαν από χρέος» όπως λέει, πιστά αντίγραφα αρχαιοελληνικών μουσικών οργάνων. Σε πείσμα της αδιάφορης, αν όχι εχθρικής πολιτείας και του υπουργείου, διαχείρισης των χρημάτων από τον κρατικό τζόγο, (βλέπε υπ. «Πολιτισμού»), σε πείσμα λοιπόν, των δύσκολων αυτών καιρών, ο Ν. Μπράς δουλεύει το ξύλο, τεντώνει χορδές, επεξεργάζεται δέρματα, ερευνά - πειραματίζεται τις νέες δυνατότητες αυτών των οργάνων, στηριζόμενος στις δικές του δυνάμεις και σε μία πλειάδα νέων ανθρώπων που προσεγγίζουν με σεβασμό και αγάπη τη δουλειά του. Στα μέσα του Μαιμακτηριώνος τον επισκεφθήκαμε στο εργαστήριό του στα Εξάρχεια, για να δούμε και ν’ ακούσουμε από κοντά τα αρχαιοελληνικά όργανα και να τον ρωτήσουμε σχετικά με αυτά.
Ν. Μπρας - Από την αρχή που ξεκίνησα ως οργανοποιός είχα πάντα στο μυαλό μου να καταφέρω να αναπαραστήσω αυτά τα όργανα. Στην αρχή ασχολήθηκα με παραδοσιακά όργανα, υπήρχε όμως πάντα η ιδέα ν’ ασχοληθώ με την κατασκευή αρχαιοελληνικών οργάνων, όμως τότε δεν είχα τις αναφορές που χρειαζόμουν για να κατασκευάσω κάτι, το οποίο θα απέδιδε τους ήχους που αποδίδει σήμερα. Θεώρησα την ενασχόλησή μου αυτή και ως Έλληνας... Άρχισα να κατασκευάζω μουσικά όργανα, πριν από 27 περίπου χρόνια και τα τελευταία χρόνια άρχισα να ασχολούμαι με την ανακατασκευή αρχαιοελληνικών οργάνων. Οι κυριότερες πηγές μου, ήταν οι απεικονίσεις πάνω σε αγγεία και οι γραπτές πηγές. Από τις απεικονίσεις, κατάφερα να βρω το μέγεθος των μουσικών οργάνων, καθώς ο μαθηματικός λόγος μεταξύ των μεγεθών του ανθρωπίνου σώματος και των αντικειμένων καθημερινής χρήσης, παραμένει σταθερός. Όταν πρωτοξεκίνησα και φανταζόμουν τον εαυτό μου τότε, δεν με φανταζόμουν μόνο ως οργανοποιό αλλά και ως σχεδιαστή, γιατί δεν ήθελα μένω «καθηλωμένος» σ’ ένα επίπεδο μόνο, επειδή νομίζω ότι ο οργανοποιός πρέπει να έχει περισσότερο εμπλουτισμένες σκέψεις και εμπειρίες, έτσι ώστε να μπορεί να μεταφέρει τις θεωρητικές ιδέες σε αντικείμενα και να είναι σε θέση να φανταστεί κάτι καινούργιο, αλλά και να μετεξελίξει τα ήδη υπάρχοντα, ακολουθώντας πάντα προσεκτικό δρόμο και τρόπο με σεβασμό, ούτως ώστε να μην υπάρξουν απότομες και ακραίες αλλαγές...
Νίκος Καλογερόπουλος «Οι Κυνικοί ξανάρχονται»
Νίκος Καλογερόπουλος «Οι Κυνικοί ξανάρχονται» Παρασκευή 9 Μαϊου 2003
Στην, ηθελημένη ή όχι, παραποίηση ή έκπτωση πολλών λέξεων του Αρχαίου Ελληνικού κόσμου, η σύγχρονη ανθρωπότητα οπωσδήποτε χάνει πολλά.
Ανάμεσα σε αυτές τις πάμπολλες λέξεις (αφέλεια, απάθεια, φιλία, θεός, δημοκρατία και δεκάδες άλλες), στέκει και η λέξη «Κυνικός», η οποία, προς ατυχία εκατομμυρίων ανθρώπων που οι Μούσες και η Φιλοσοφία δεν τους τίμησαν με τα δώρα τους, έχει προσλάβει αρνητικό νόημα σε όλες τις ευρωπαϊκές γλώσσες, ενώ τα σύγχρονα ημέτερα λεξ ικά ορίζούν μυωπικώς τον «Κυνικό» ως τίποτε περισσότερο από ένα πρόσωπο το οποίο... « εκ συστήματος διαπιστώνει λάθη και δυσπιστεί σε ό,τι αφορά τη σοβαρότητα ή αγαθότητα των ανθρώπινων προθέσεων και πράξεων και αντιδρά πάντοτε με ειρωνεία και σαρκασμό». Στο παλαιό, καλό, σαν το κρασί που λέμε, «Λεξικό Σούδα», θα διαβάσουμε ωστόσο εντελώς άλλα πράγματα, ότι δηλαδή ο «Κυνισμός» είναι « ΑΙΡΕΣΙΣ ΦΙΛΟΣΟΦΩΝ. Ο ΔΕ ΟΡΙΣΜΟΣ ΑΥΤΟΥ ΣΥΝΤΟΜΟΣ ΕΠ' ΑΡΕΤΗ ΟΔΟΣ. ΤΕΛΟΣ ΔΕ ΤΟΥ ΚΥΝΙΣΜΟΥ ΤΟ ΚΑΤ' ΑΡΕΤΗ ΖΗΝ.. ΗΡΕΣΚΕ Δ' ΑΥΤΟΙΣ ΛΙΤΩΣ ΒΙΟΥΝ, ΑΥΤΑΡΚΕΣΙ ΧΡΩΜΕΝΟΙΣ ΣΙΤΙΟΙΣ, ΠΛΟΥΤΟΥ ΚΑΙ ΔΟΞΗΣ ΚΑΙ ΕΥΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΤΑΦΡΟΝΕΙΝ..». Οι «Κυνικοί» επομένως ήταν Φιλοσοφική Σχολή, και μάλιστα μία από τις μακροβιότερες. Η Σχολή τους ιδρύθηκε από τον Αντισθένη (445- 360 ή 444 - 368), υιό ενός Αθηναίου και μίας δούλης από τη Θράκη, δ ιακριθέντα πολεμιστή στη μάχη της Τανάγρας χα ι μετέπειτα μαθητή του σοφιστή Γοργία στη Ρητορική, και εν συνέχεία, στη Φιλοσοφία, του Σωκράτη, στο θάνατο του οποίου υπήρξε παρών. Η Σχολή ιδρύθηκε στο Κυνόσαργες των Αθηνών, το μόνο γυμνάσιο της πόλης που δεχόταν μη Αθηναίούς πολίτες και ταυτοχρόνως αποτελούσε Ιερό Άλσος του Ηρακλέους (από το οποίο Άλσος και μετονομάσθησαν άλλωστε τα μέλη σε «Κυνικούς» από «Αντισθενικοί» που λέγονταν αρχικώς). Οι «Κυνικοί» ήσαν πνευματικοί απόγονοι του Σωκράτη, ανήκοντας στις Σχολές που απεκλήθησαν Ελάσσονες Σωκρατικοί», αν και ως προς τη μέθοδο της διδασκαλίας τους έλαβαν αρκετά στοιχεία από τους «Σοφιστές». Για τον Αντισθένη και τους μαθητές του, η Φιλοσοφία είναι καθαρά κοσμική σοφία (χαρακτηριστική είναι μάλιστα η ρήση του πρώτου, ότι «τότε οι πόλεις χάνονται, όταν δεν μπορούν να ξεχωρίζουν τους κακούς από τους καλούς»), ενώ η Αρετή, αν και εξακολουθεί να παραμένει σκοπός του βίού, είναι κάτι το απολύτως πρακτικό που δε χρειάζεται ούτε πολλά λόγια, ούτε επίπονη εκπαίδευση (Διογένης Λαέρτιος 6, 2). Η Αρετή, που είναι κάτι το υπαρκτό, μπορεί να διδαχθεί με πολύ απλό τρόπο στον άνθρωπο, αφού η αρχή για τη μάθηση είναι η προσεκτική σπουδή των λέξεων («ΑΡΧΗ ΠΑΙΔΕΥΣΕΩΣ Η ΤΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ ΕΠΙΣΚΕΨΙΣ»), και αν μάλιστα αυτή (δηλ. η Αρετή) κάποτε κατακτηθεί, είναι παντελώς αδύνατού να απωλεσθεί.
Πράξη 2 (Εικόνα 2) . . . .
ΔΙΟΓΕΝΗΣ Ακούστε, ακούστε, ακούστε με αδέρφια με προσοχή. Στη θέση που μ' έχουν εντοιχίσει βλέπω και ακούω τα πάντα, είκοσι τέσσερις ώρες το εικοσιτετράωρο... Πολίτες, πολιτικούς, παραπολιτικούς, παραστρατιωτικούς, μύστες, μυστικούς, νηστικούς, χορτάτους και φευγάτους... Μήπως υπάρχει καμένα γλυκό; Κουταλιού, εάν έχετε... ΒΡΟΧΑΣ Τώρα δεν έφαγες γλυκό, Διογένη;!!! ΔΙΟΓΕΝΗΣ Έφαγα;!!! ΒΡΟΧΑΣ Αμέ, τι έκανες! Κουταλιού. ΔΙΟΓΕΝΗΣ Κουταλιού, ναι. ΒΡΟΧΑΣ Κουταλιού δεν έφαγες;! ΔΙΟΓΕΝΗΣ Α, ναι, έφαγα... Με συγχωρείτε, τι λέγαμε; ΒΡΟΧΑΣ 'Ελα ντε! Τι λέγαμε! ΔΙΟΓΕΝΗΣ Α, ναι... πρέπει να βρω τους Σοφούς! Τον Περικλή, το Σόλωνα, το Σωκράτη,τον Αντισθένη, κάποιον απ' τους δικούς μου τέλος πάντων... 'Εχω να τους μιλήσω σοβαρά! Θέλω να καταθέσω... ΤΡΙΚΑΛΟΣ Ειδικά απόψε, δε βρίσκεις κανένανε, δεν το ξέρεις; Από πού σε φέραμε; Φευγάτοι όλοι, ανέβηκαν επάνω οι μικροί... ΡΟΚΟΣ Και οι Μεγάλοι... είναι όλοι στο συμβούλιο, στην Κάτω Ακρόπολη με τον Περικλή, τον Κάδμο, προετοιμάζουνε λέει την Έλευση των Ελλήνων... 'Ετσι άκουσα, τι εννοούνε, δε γνωρίζω. ΔΙΟΓΕΝΗΣ Μα περί αυτού πρόκειται.. πρέπει να τους ειδοποιήσω... Επάνω άκουσα από κάτι πολιτικούς, πως έχουνε κάνει συμφωνία, λέει, να μην περάσουνε πίσω από τον Χρυσούν αιώνα του Περικλέους!!! Το τι ακούω, δε λέγεται... ΤΡΙΚΑΛΟΣ Ο Περικλής όμως, δεν υπογράφει, έτσι ακούστηκε κάτω. ΡΟΚΟΣ Ακούστηκε και κάτι άλλο όμως... Έχουνε στείλει επιτροπή και οι από πάνω! Οι ζωντανοί... Εννέα τον αριθμό! ΒΡΟΧΑΣ Κενοβουλευτικούς; ΡΟΚΟΣ Δε νομίζω! ΠΑΠΠΟΣ (Που είναι αραχτός σε μια αιώρα) Κενοβουλευτικός ένας! ΔΙΟΓΕΝΗΣ Αυτοί οι μαλάκες, οι κοψοπούτσηδες, που αρχίζουν την Ιστορία της Ευρώπης από το 800 π.Χ., αυτοί φταίνε και θα μας τσιμεντάρουνε... Πω, πω, πω... το 'λεγε ο Λιαντίνης, το 'λεγε... Α, ρε Λιαντίνη... Αυτόνε που θα τονε βρω;
Στην, ηθελημένη ή όχι, παραποίηση ή έκπτωση πολλών λέξεων του Αρχαίου Ελληνικού κόσμου, η σύγχρονη ανθρωπότητα οπωσδήποτε χάνει πολλά.
Ανάμεσα σε αυτές τις πάμπολλες λέξεις (αφέλεια, απάθεια, φιλία, θεός, δημοκρατία και δεκάδες άλλες), στέκει και η λέξη «Κυνικός», η οποία, προς ατυχία εκατομμυρίων ανθρώπων που οι Μούσες και η Φιλοσοφία δεν τους τίμησαν με τα δώρα τους, έχει προσλάβει αρνητικό νόημα σε όλες τις ευρωπαϊκές γλώσσες, ενώ τα σύγχρονα ημέτερα λεξ ικά ορίζούν μυωπικώς τον «Κυνικό» ως τίποτε περισσότερο από ένα πρόσωπο το οποίο... « εκ συστήματος διαπιστώνει λάθη και δυσπιστεί σε ό,τι αφορά τη σοβαρότητα ή αγαθότητα των ανθρώπινων προθέσεων και πράξεων και αντιδρά πάντοτε με ειρωνεία και σαρκασμό». Στο παλαιό, καλό, σαν το κρασί που λέμε, «Λεξικό Σούδα», θα διαβάσουμε ωστόσο εντελώς άλλα πράγματα, ότι δηλαδή ο «Κυνισμός» είναι « ΑΙΡΕΣΙΣ ΦΙΛΟΣΟΦΩΝ. Ο ΔΕ ΟΡΙΣΜΟΣ ΑΥΤΟΥ ΣΥΝΤΟΜΟΣ ΕΠ' ΑΡΕΤΗ ΟΔΟΣ. ΤΕΛΟΣ ΔΕ ΤΟΥ ΚΥΝΙΣΜΟΥ ΤΟ ΚΑΤ' ΑΡΕΤΗ ΖΗΝ.. ΗΡΕΣΚΕ Δ' ΑΥΤΟΙΣ ΛΙΤΩΣ ΒΙΟΥΝ, ΑΥΤΑΡΚΕΣΙ ΧΡΩΜΕΝΟΙΣ ΣΙΤΙΟΙΣ, ΠΛΟΥΤΟΥ ΚΑΙ ΔΟΞΗΣ ΚΑΙ ΕΥΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΤΑΦΡΟΝΕΙΝ..». Οι «Κυνικοί» επομένως ήταν Φιλοσοφική Σχολή, και μάλιστα μία από τις μακροβιότερες. Η Σχολή τους ιδρύθηκε από τον Αντισθένη (445- 360 ή 444 - 368), υιό ενός Αθηναίου και μίας δούλης από τη Θράκη, δ ιακριθέντα πολεμιστή στη μάχη της Τανάγρας χα ι μετέπειτα μαθητή του σοφιστή Γοργία στη Ρητορική, και εν συνέχεία, στη Φιλοσοφία, του Σωκράτη, στο θάνατο του οποίου υπήρξε παρών. Η Σχολή ιδρύθηκε στο Κυνόσαργες των Αθηνών, το μόνο γυμνάσιο της πόλης που δεχόταν μη Αθηναίούς πολίτες και ταυτοχρόνως αποτελούσε Ιερό Άλσος του Ηρακλέους (από το οποίο Άλσος και μετονομάσθησαν άλλωστε τα μέλη σε «Κυνικούς» από «Αντισθενικοί» που λέγονταν αρχικώς). Οι «Κυνικοί» ήσαν πνευματικοί απόγονοι του Σωκράτη, ανήκοντας στις Σχολές που απεκλήθησαν Ελάσσονες Σωκρατικοί», αν και ως προς τη μέθοδο της διδασκαλίας τους έλαβαν αρκετά στοιχεία από τους «Σοφιστές». Για τον Αντισθένη και τους μαθητές του, η Φιλοσοφία είναι καθαρά κοσμική σοφία (χαρακτηριστική είναι μάλιστα η ρήση του πρώτου, ότι «τότε οι πόλεις χάνονται, όταν δεν μπορούν να ξεχωρίζουν τους κακούς από τους καλούς»), ενώ η Αρετή, αν και εξακολουθεί να παραμένει σκοπός του βίού, είναι κάτι το απολύτως πρακτικό που δε χρειάζεται ούτε πολλά λόγια, ούτε επίπονη εκπαίδευση (Διογένης Λαέρτιος 6, 2). Η Αρετή, που είναι κάτι το υπαρκτό, μπορεί να διδαχθεί με πολύ απλό τρόπο στον άνθρωπο, αφού η αρχή για τη μάθηση είναι η προσεκτική σπουδή των λέξεων («ΑΡΧΗ ΠΑΙΔΕΥΣΕΩΣ Η ΤΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ ΕΠΙΣΚΕΨΙΣ»), και αν μάλιστα αυτή (δηλ. η Αρετή) κάποτε κατακτηθεί, είναι παντελώς αδύνατού να απωλεσθεί.
Πράξη 2 (Εικόνα 2) . . . .
ΔΙΟΓΕΝΗΣ Ακούστε, ακούστε, ακούστε με αδέρφια με προσοχή. Στη θέση που μ' έχουν εντοιχίσει βλέπω και ακούω τα πάντα, είκοσι τέσσερις ώρες το εικοσιτετράωρο... Πολίτες, πολιτικούς, παραπολιτικούς, παραστρατιωτικούς, μύστες, μυστικούς, νηστικούς, χορτάτους και φευγάτους... Μήπως υπάρχει καμένα γλυκό; Κουταλιού, εάν έχετε... ΒΡΟΧΑΣ Τώρα δεν έφαγες γλυκό, Διογένη;!!! ΔΙΟΓΕΝΗΣ Έφαγα;!!! ΒΡΟΧΑΣ Αμέ, τι έκανες! Κουταλιού. ΔΙΟΓΕΝΗΣ Κουταλιού, ναι. ΒΡΟΧΑΣ Κουταλιού δεν έφαγες;! ΔΙΟΓΕΝΗΣ Α, ναι, έφαγα... Με συγχωρείτε, τι λέγαμε; ΒΡΟΧΑΣ 'Ελα ντε! Τι λέγαμε! ΔΙΟΓΕΝΗΣ Α, ναι... πρέπει να βρω τους Σοφούς! Τον Περικλή, το Σόλωνα, το Σωκράτη,τον Αντισθένη, κάποιον απ' τους δικούς μου τέλος πάντων... 'Εχω να τους μιλήσω σοβαρά! Θέλω να καταθέσω... ΤΡΙΚΑΛΟΣ Ειδικά απόψε, δε βρίσκεις κανένανε, δεν το ξέρεις; Από πού σε φέραμε; Φευγάτοι όλοι, ανέβηκαν επάνω οι μικροί... ΡΟΚΟΣ Και οι Μεγάλοι... είναι όλοι στο συμβούλιο, στην Κάτω Ακρόπολη με τον Περικλή, τον Κάδμο, προετοιμάζουνε λέει την Έλευση των Ελλήνων... 'Ετσι άκουσα, τι εννοούνε, δε γνωρίζω. ΔΙΟΓΕΝΗΣ Μα περί αυτού πρόκειται.. πρέπει να τους ειδοποιήσω... Επάνω άκουσα από κάτι πολιτικούς, πως έχουνε κάνει συμφωνία, λέει, να μην περάσουνε πίσω από τον Χρυσούν αιώνα του Περικλέους!!! Το τι ακούω, δε λέγεται... ΤΡΙΚΑΛΟΣ Ο Περικλής όμως, δεν υπογράφει, έτσι ακούστηκε κάτω. ΡΟΚΟΣ Ακούστηκε και κάτι άλλο όμως... Έχουνε στείλει επιτροπή και οι από πάνω! Οι ζωντανοί... Εννέα τον αριθμό! ΒΡΟΧΑΣ Κενοβουλευτικούς; ΡΟΚΟΣ Δε νομίζω! ΠΑΠΠΟΣ (Που είναι αραχτός σε μια αιώρα) Κενοβουλευτικός ένας! ΔΙΟΓΕΝΗΣ Αυτοί οι μαλάκες, οι κοψοπούτσηδες, που αρχίζουν την Ιστορία της Ευρώπης από το 800 π.Χ., αυτοί φταίνε και θα μας τσιμεντάρουνε... Πω, πω, πω... το 'λεγε ο Λιαντίνης, το 'λεγε... Α, ρε Λιαντίνη... Αυτόνε που θα τονε βρω;
Κώστας Κεχαγιάς «Φυσικό περιβάλλον και θρησκευτικές αντιλήψεις»,
«Φυσικό περιβάλλον και θρησκευτικές αντιλήψεις», προβολή και συζήτηση Παρασκευή 2 Μαϊου 2003
(προβλήθηκε η ταινία «ΚΟΓΙΑΝΙΣΚΑΤΣΙ»)
Η αποκοπή της ανθρωπότητας από την πραγματική της Θέση ως τμήμα της φυσικής τάξης είναι κάτι που έχει Θεσμοθετηθεί από αρκετά Θρησκευτικά και πολιτικά συστήματα πίστης. Οι πατριαρχικά προσανατολισμένες Θρησκείες του Χριστιανισμού και του Ισλαμισμού, καθώς και τα συγκεντρωτικά δόγματα διακυβερνήσεως εκφράζουν αυτή την αποκοπή με πολύ συγκεκριμένους τρόπους. Η άποψη που έχουν για την ανθρωπότητα είναι ότι αυτή στην πραγματικότητα είναι ο κυρίαρχος του κόσμου, ο Άρχοντας της Δημιουργίας. Οι άνθρωποι και ειδικά οι άντρες, κυριαρχούν πάνω σε μια διαχωρισμένη "Φύση" η οποία είναι ταυτόχρονα όχι μόνο επικίνδυνη αλλά και χωρίς σημασία. Η σχέση
τους προς αυτήν δε, οφείλει να είναι περισσότερο παρασιτική παρά σχέση συμβίωσης. Αυτή η περίφημη κυριαρχία είναι από την ίδια της την φύση διαταρακτική και η επίτευξή της έχει επιζητηθεί χωρίς να λαμβάνεται υπ' όψιν η μακροπρόσθεσμη κατά στροφή που προκαλείται αναπόφευκτα από την ηθική που τη στηρίζει. Η χριστιανική πίστη, εκλογικεύει τη θεωρία της "εκμετάλλευσης" του κόσμου, αρνούμενη την πραγματικότητα του ανόργανου υλικού κόσμου, για τον οποίο λέγεται ότι είναι "ξεπεσμένος", κατά κάποιον τρόπο εκφυλισμένος δηλαδή, και συνεπώς χωρίς την παραμικρή αξία. Αυτή η κοσμοθεωρία αντιλαμβάνεται τον κόσμο ως κάτι το διεφθαρμένο, που του ταιριάζει μόνο η καταστροφή(όπως ακριβώς στους μύθους του Κατακλυσμού και του Αρμαγεδδώνα). Ο φανατικός μαρξιστής Λέον Τρότσκι από την άλλη, εξέφρασε αυτή την ίδια ακριβώς άποψη αν και με έναν διαφορετικό τρόπο. Η δική του άποψη ήταν ότι ο σκοπός της Φύσης είναι να εξυπηρετεί τον άνθρωπο: « Η ανάγκη να γνωρίζουν τη φύση υποβάλλεται στους άνθρωπους από την ανάγκη τους και μόνο να την υποτάξουν».
Αυτή η υποταγή της Φύσης στη θέληση του Ανθρώπου είναι το Βασικό χαρακτηριστικό όλων αυτών των εξουσιαστικών και πατερναλιστικών πιστεύω. Η δικαίωσή τους Βασίζεται στην αναγκαιότητα, στην δυνατότητα εκμετάλλευσης και στην εξουσία, είτε πρόκειται για την εξουσία κάποιας πατριαρχικής θεϊκής φιγούρας (όπως ο Γιαχβέ, ο Αλλάχ ή ο θεός-Πατήρ), που παραδίδει αλάνθαστες και αδιαμφισβήτητες εντολές στους πιστούς της, είτε για τις ιδέες πολιτικών προφητών όπως ο Άνταμ Σμιθ, ο Καρλ Μαρξ, ο Δαρβίνος, ο Λένιν, ο Αδόλφος Χίτλερ, ο Μάο Τσε-Τουνγκ, ο Μίλτον Φρήντμαν ή η Μάργκαρετ Θάτσερ. Όπως όμως μας δείχνουν τα άφθονα ιστορικά παραδείγματα, η πίστη σε ιδέες που είναι ενάντια στην Φύση και την εξέλιξη (ενάντια "στον τρόπο με τον οποίο συμβαίνουν τα πράγματα"), είναι καταδικασμένες να αποτύχουν μεσοπρόθεσμα και ακόμα πιο σίγουρα μακροπρόθεσμα. Η ιδέα της υποταγής της Φύσης σε Βραχυπρόθεσμες επιθυμίες των ανθρώπων, προέρχεται φυσικά από το δίπολο: "στο διάβολο το αύριο" από τη μία και "ο κόσμος είναι μια διεφθαρμένη ψευδαίσθηση" από την άλλη. Ο Χριστιανισμός και ο Ισλαμισμός έχουν μια πολύ περιορισμένη αντίληψη για τον Χρόνο, τον οποίο αντιλαμβάνονται σαν μια σύντομη περίοδο που τελεί υπό τον άμεσο και έμμεσο έλεγχο κάποιας Θεότητας. Η κοσμοθεώρησή τους Βασίζεται σε επιμέρους ύστερες δημιουργίες, σε αντίστοιχες σύντομες χρονικές περιόδους που μεσολαβούν, και ακολούθως στο αντίστοιχο τέλος του χρόνου σε αναμονή της Ημέρας της Κρίσεως. Το χειρότερο είναι ότι αυτή η Κρίση δεν Θα γίνει με Βάση το τι έχει κάνει το άτομο ή η φυλή προς αυτόν τον κόσμο, αλλά με το αν έχουν ακολουθηθεί ή όχι κατά γράμμα κάποιοι συγκεκριμένοι άκαμπτοι κανόνες, δηλαδή δόγματα. Ιδέες σαν κι αυτές (όπου η υπέρτατη Θεότητα εκλαμβάνεται σαν ένας ανατολίτης πολέμαρχος της Χάλκινης Εποχής), είχαν φυσικά πολύ καταστροφικά αποτελέσματα. Η εντολή " προχωρείστε και εξημερώστε την γη" εφαρμόσθηκε κατά γράμμα, καταλήγοντας σε μια δαπανηρή εξάσκηση στη Λεηλασία. Μπροστά στην ανάγκη της πίστης σε κάτι, η επακόλουθη οικολογική καταστροφή Θεωρείται ως δευτερεύουσα (όταν βέβαια και αν τελικά θεωρηθεί ως υπάρχουσα).
Η αποκοπή της ανθρωπότητας από την πραγματική της Θέση ως τμήμα της φυσικής τάξης είναι κάτι που έχει Θεσμοθετηθεί από αρκετά Θρησκευτικά και πολιτικά συστήματα πίστης. Οι πατριαρχικά προσανατολισμένες Θρησκείες του Χριστιανισμού και του Ισλαμισμού, καθώς και τα συγκεντρωτικά δόγματα διακυβερνήσεως εκφράζουν αυτή την αποκοπή με πολύ συγκεκριμένους τρόπους. Η άποψη που έχουν για την ανθρωπότητα είναι ότι αυτή στην πραγματικότητα είναι ο κυρίαρχος του κόσμου, ο Άρχοντας της Δημιουργίας. Οι άνθρωποι και ειδικά οι άντρες, κυριαρχούν πάνω σε μια διαχωρισμένη "Φύση" η οποία είναι ταυτόχρονα όχι μόνο επικίνδυνη αλλά και χωρίς σημασία. Η σχέση
τους προς αυτήν δε, οφείλει να είναι περισσότερο παρασιτική παρά σχέση συμβίωσης. Αυτή η περίφημη κυριαρχία είναι από την ίδια της την φύση διαταρακτική και η επίτευξή της έχει επιζητηθεί χωρίς να λαμβάνεται υπ' όψιν η μακροπρόσθεσμη κατά στροφή που προκαλείται αναπόφευκτα από την ηθική που τη στηρίζει. Η χριστιανική πίστη, εκλογικεύει τη θεωρία της "εκμετάλλευσης" του κόσμου, αρνούμενη την πραγματικότητα του ανόργανου υλικού κόσμου, για τον οποίο λέγεται ότι είναι "ξεπεσμένος", κατά κάποιον τρόπο εκφυλισμένος δηλαδή, και συνεπώς χωρίς την παραμικρή αξία. Αυτή η κοσμοθεωρία αντιλαμβάνεται τον κόσμο ως κάτι το διεφθαρμένο, που του ταιριάζει μόνο η καταστροφή(όπως ακριβώς στους μύθους του Κατακλυσμού και του Αρμαγεδδώνα). Ο φανατικός μαρξιστής Λέον Τρότσκι από την άλλη, εξέφρασε αυτή την ίδια ακριβώς άποψη αν και με έναν διαφορετικό τρόπο. Η δική του άποψη ήταν ότι ο σκοπός της Φύσης είναι να εξυπηρετεί τον άνθρωπο: « Η ανάγκη να γνωρίζουν τη φύση υποβάλλεται στους άνθρωπους από την ανάγκη τους και μόνο να την υποτάξουν».
Αυτή η υποταγή της Φύσης στη θέληση του Ανθρώπου είναι το Βασικό χαρακτηριστικό όλων αυτών των εξουσιαστικών και πατερναλιστικών πιστεύω. Η δικαίωσή τους Βασίζεται στην αναγκαιότητα, στην δυνατότητα εκμετάλλευσης και στην εξουσία, είτε πρόκειται για την εξουσία κάποιας πατριαρχικής θεϊκής φιγούρας (όπως ο Γιαχβέ, ο Αλλάχ ή ο θεός-Πατήρ), που παραδίδει αλάνθαστες και αδιαμφισβήτητες εντολές στους πιστούς της, είτε για τις ιδέες πολιτικών προφητών όπως ο Άνταμ Σμιθ, ο Καρλ Μαρξ, ο Δαρβίνος, ο Λένιν, ο Αδόλφος Χίτλερ, ο Μάο Τσε-Τουνγκ, ο Μίλτον Φρήντμαν ή η Μάργκαρετ Θάτσερ. Όπως όμως μας δείχνουν τα άφθονα ιστορικά παραδείγματα, η πίστη σε ιδέες που είναι ενάντια στην Φύση και την εξέλιξη (ενάντια "στον τρόπο με τον οποίο συμβαίνουν τα πράγματα"), είναι καταδικασμένες να αποτύχουν μεσοπρόθεσμα και ακόμα πιο σίγουρα μακροπρόθεσμα. Η ιδέα της υποταγής της Φύσης σε Βραχυπρόθεσμες επιθυμίες των ανθρώπων, προέρχεται φυσικά από το δίπολο: "στο διάβολο το αύριο" από τη μία και "ο κόσμος είναι μια διεφθαρμένη ψευδαίσθηση" από την άλλη. Ο Χριστιανισμός και ο Ισλαμισμός έχουν μια πολύ περιορισμένη αντίληψη για τον Χρόνο, τον οποίο αντιλαμβάνονται σαν μια σύντομη περίοδο που τελεί υπό τον άμεσο και έμμεσο έλεγχο κάποιας Θεότητας. Η κοσμοθεώρησή τους Βασίζεται σε επιμέρους ύστερες δημιουργίες, σε αντίστοιχες σύντομες χρονικές περιόδους που μεσολαβούν, και ακολούθως στο αντίστοιχο τέλος του χρόνου σε αναμονή της Ημέρας της Κρίσεως. Το χειρότερο είναι ότι αυτή η Κρίση δεν Θα γίνει με Βάση το τι έχει κάνει το άτομο ή η φυλή προς αυτόν τον κόσμο, αλλά με το αν έχουν ακολουθηθεί ή όχι κατά γράμμα κάποιοι συγκεκριμένοι άκαμπτοι κανόνες, δηλαδή δόγματα. Ιδέες σαν κι αυτές (όπου η υπέρτατη Θεότητα εκλαμβάνεται σαν ένας ανατολίτης πολέμαρχος της Χάλκινης Εποχής), είχαν φυσικά πολύ καταστροφικά αποτελέσματα. Η εντολή " προχωρείστε και εξημερώστε την γη" εφαρμόσθηκε κατά γράμμα, καταλήγοντας σε μια δαπανηρή εξάσκηση στη Λεηλασία. Μπροστά στην ανάγκη της πίστης σε κάτι, η επακόλουθη οικολογική καταστροφή Θεωρείται ως δευτερεύουσα (όταν βέβαια και αν τελικά θεωρηθεί ως υπάρχουσα).
1.«Θνήσκοντες και Ανασταινόμενοι Θεοί των Εθνικών» - 2. Φιλοσοφικό μνημόσυνο του εστεμμένου φιλοσόφου Μάρκου Αυρηλίου
Βλάσης Ρασσιάς Παρασκευή 25 Απριλίου 2003
1. «Θνήσκοντες και Ανασταινόμενοι Θεοί των Εθνικών»
Εκτός από τις θεότητες που στην εξωτερική πολυθεϊστική λατρεία αποκαλούνται «ηλιακές» και «σεληνιακές» εξ αιτίας της ενσωμάτωσης μέσα στην υπόστασή τους φυσικών ενεργειών των δύο αρχέγονων θεών Ηλίου και Σελήνης, στην εσωτερική παράδοση των Εθνικών συναντάμε και άλλες, που κατατάσσονται στις δυό αυτές κατηγορίες, όχι με την πιο πάνω λογική, αλλά με κριτήριο κάποιες αιώνιες πνευματικές αρχές που αυτές «διδάσκουν» ή «αντιπροσωπεύουν». Υπό αυτή την έννοια, μιλάμε για «σεληνιακές» και «ηλιακές» θεότητες όταν αυτές: α) Καταδεικνύουν την κυκλική εναλλαγή των εποχών του ενιαυτού, η οποία αποτελεί για τους ανθρώπους μικρή εικόνα της αέναης κυκλικής εναλλαγής των μορφών της πολυεπίπεδης ζωής (μέσα από ταυτόχρονες αλλεπάλληλες στιγμές θανάτου και αλλεπάλληλες επίσης στιγμές αναβλάστησης) για εξασφάλιση της Αιωνιότητας του Παντός, ή, β) Διδάσκουν στον άνθρωπο τον δρόμο της διαύγειας και της πόρευσής του σε ανώτερα πνευματικά επίπεδα, έως πλήρους θεώσεως, μέσα από διάφορες αφηγήσεις ενός θεϊκού δράματος που αναδεικνύει τις θεότητες αυτές σε οδηγητές και σωτήρες της ανθρώπινης συνείδησης ή ψυχής Εκπληκτικό είναι ότι και στις δύο πιο πάνω περιπτώσεις, η εσωτερική, συχνά μυστηριακή πλευρά της θρησκείας των Εθνικών, συμβολίζει ή αφηγείται την πνευματική διαδρομή των ως άνω είτε «σεληνιακών», είτε «ηλιακών» θεοτήτων με μία σχεδόν τυποποιημένη αφήγηση που οφείλει τις ελάχιστες διαφορές της στις πάμπολλες ανά έθνη και τόπους λατρείες, αποκλειστικά και μόνο στις όποιες ιδιαιτερότητες του κοινωνικού και πολιτισμικού περιβάλλοντος. Αυτή η τυποποιημένη θα τολμούσαμε να πούμε αφήγηση, περιγράφει λοιπόν την άμμωμο ή εκ Θεών σύλληψη αυτών των ενιαύσιων ή σωτηριακών θεοτήτων, τη γέννησή τους μέσα σε σπήλαια, τον θαυματουργό και φιλανθρωπικό ή εκπολιτιστικό βίο τους, τον βίαιο θάνατό τους και την ανάστασή τους εκ νεκρών μετά από μία συνήθως τριήμερη παραμονή στις χώρες των νεκρών.
2. Φιλοσοφικό μνημόσυνο του εστεμμένου φιλοσόφου Μάρκου Αυρηλίου
« Αν κάποιο κλαδί αποκοπεί από το συνεχόμενό του, δεν μπορεί να μην αποκοπεί και από όλο το φυτό. Έτσι λοιπόν και ο άνθρωπος, αν αποσπαστεί από κάποιον άλλο, τότε έχει αποσπαστεί από την κοινωνία ολόκληρη. Το κλαδί ωστόσο, άλλος το κόβει, αντίθετα, ο άνθρωπος, που μισεί και αποστρέφεται τον συνάνθρωπό του, αποχωρίζεται από το πλησίον του, αγνοώντας όμως ότι συγχρόνως έχει αποκοπεί και από την πολιτεία ολόκληρη. Όμως η πολιτεία είναι δώρο του Διός που την συνέστησε, μπορούμε όμως να συνδεθούμε ξανά με το πλησίον μας και να γίνουμε πάλι συμπληρωματικό μέρος του συνόλου. Αν όμως μια τέτοια αποκοπή επαναλαμβάνεται συχνά, τότε αυτό συνεπάγεται το τμήμα που αποκόπτεται με δυσκολία πλέον να ενώνεται και να αποκαθίσταται εκ νέου. Σε γενικές γραμμές, όμως το κλαδί, που βλάστησε αρχικά και μεγάλωσε συνενούμενο με το φυτό του,δεν είναι όμοιο με το κλαδί που εμβολιάστηκε αμέσως μετά την αποκοπή του, παρά την αντίθετη άποψη των καλλιεργητών. Να μεγαλώνεις μαζί με το φυτό, να μην ακολουθείς όμως τις ίδιες δοξασίες. »
Μάρκος Αυρήλιος
Ανάμεσα στις αρχές που πρέπει να κανείς να θυμάται καθημερινά, ο Μάρκος Αυρήλιος επιμένει στην σχέση που μας ενώνει με τους άλλους και με το Σύμπαν. Η αλήθεια του καθενός δεν βρίσκεται μέσα του αλλά στους ομοίους του. Ο άνθρωπος δεν γίνεται και δεν παραμένει ο ίδιος παρά μόνο μέσω της επαφής του με τους άλλους ανθρώπους, όχι γενικά με τους ανθρώπους αλλά με εκείνους που θα συναντήσει στην διάρκεια μιας ημέρας, για λίγα δευτερόλεπτα , για μια συνάντηση ή μια σύσκεψη. Ας μην είμαστε αποκομμένοι από εκείνους με τους οποίους ζούμε: τα πρόσωπα τα πιο κοντινά μας είναι τα πιο δύσκολα να δούμε, και από την άποψη της ηθικής η τύφλωση αρχίζει από την πρεσβυωπία. Ας μην ξεκόβουμε από τους ενδεείς: με το πέρασμα του χρόνου, το πέπλο της κοινωνικής αυταπάτης σχίζεται και ο δούλος Επίκτητος είναι το ίδιο σημαντικός με τον αυτοκράτορα Μάρκο Αυρήλιο. Ας μην ξεκόβουμε από τους ξένους: θα πάψουν να μας φαίνονται ξένοι όταν ζήσουμε μαζί τους. Ας μην ξεκόβουμε από τους Έλληνες: έχουν εφεύρει τον άνθρωπο.
Vincent Mahe
1. «Θνήσκοντες και Ανασταινόμενοι Θεοί των Εθνικών»
Εκτός από τις θεότητες που στην εξωτερική πολυθεϊστική λατρεία αποκαλούνται «ηλιακές» και «σεληνιακές» εξ αιτίας της ενσωμάτωσης μέσα στην υπόστασή τους φυσικών ενεργειών των δύο αρχέγονων θεών Ηλίου και Σελήνης, στην εσωτερική παράδοση των Εθνικών συναντάμε και άλλες, που κατατάσσονται στις δυό αυτές κατηγορίες, όχι με την πιο πάνω λογική, αλλά με κριτήριο κάποιες αιώνιες πνευματικές αρχές που αυτές «διδάσκουν» ή «αντιπροσωπεύουν». Υπό αυτή την έννοια, μιλάμε για «σεληνιακές» και «ηλιακές» θεότητες όταν αυτές: α) Καταδεικνύουν την κυκλική εναλλαγή των εποχών του ενιαυτού, η οποία αποτελεί για τους ανθρώπους μικρή εικόνα της αέναης κυκλικής εναλλαγής των μορφών της πολυεπίπεδης ζωής (μέσα από ταυτόχρονες αλλεπάλληλες στιγμές θανάτου και αλλεπάλληλες επίσης στιγμές αναβλάστησης) για εξασφάλιση της Αιωνιότητας του Παντός, ή, β) Διδάσκουν στον άνθρωπο τον δρόμο της διαύγειας και της πόρευσής του σε ανώτερα πνευματικά επίπεδα, έως πλήρους θεώσεως, μέσα από διάφορες αφηγήσεις ενός θεϊκού δράματος που αναδεικνύει τις θεότητες αυτές σε οδηγητές και σωτήρες της ανθρώπινης συνείδησης ή ψυχής Εκπληκτικό είναι ότι και στις δύο πιο πάνω περιπτώσεις, η εσωτερική, συχνά μυστηριακή πλευρά της θρησκείας των Εθνικών, συμβολίζει ή αφηγείται την πνευματική διαδρομή των ως άνω είτε «σεληνιακών», είτε «ηλιακών» θεοτήτων με μία σχεδόν τυποποιημένη αφήγηση που οφείλει τις ελάχιστες διαφορές της στις πάμπολλες ανά έθνη και τόπους λατρείες, αποκλειστικά και μόνο στις όποιες ιδιαιτερότητες του κοινωνικού και πολιτισμικού περιβάλλοντος. Αυτή η τυποποιημένη θα τολμούσαμε να πούμε αφήγηση, περιγράφει λοιπόν την άμμωμο ή εκ Θεών σύλληψη αυτών των ενιαύσιων ή σωτηριακών θεοτήτων, τη γέννησή τους μέσα σε σπήλαια, τον θαυματουργό και φιλανθρωπικό ή εκπολιτιστικό βίο τους, τον βίαιο θάνατό τους και την ανάστασή τους εκ νεκρών μετά από μία συνήθως τριήμερη παραμονή στις χώρες των νεκρών.
2. Φιλοσοφικό μνημόσυνο του εστεμμένου φιλοσόφου Μάρκου Αυρηλίου
« Αν κάποιο κλαδί αποκοπεί από το συνεχόμενό του, δεν μπορεί να μην αποκοπεί και από όλο το φυτό. Έτσι λοιπόν και ο άνθρωπος, αν αποσπαστεί από κάποιον άλλο, τότε έχει αποσπαστεί από την κοινωνία ολόκληρη. Το κλαδί ωστόσο, άλλος το κόβει, αντίθετα, ο άνθρωπος, που μισεί και αποστρέφεται τον συνάνθρωπό του, αποχωρίζεται από το πλησίον του, αγνοώντας όμως ότι συγχρόνως έχει αποκοπεί και από την πολιτεία ολόκληρη. Όμως η πολιτεία είναι δώρο του Διός που την συνέστησε, μπορούμε όμως να συνδεθούμε ξανά με το πλησίον μας και να γίνουμε πάλι συμπληρωματικό μέρος του συνόλου. Αν όμως μια τέτοια αποκοπή επαναλαμβάνεται συχνά, τότε αυτό συνεπάγεται το τμήμα που αποκόπτεται με δυσκολία πλέον να ενώνεται και να αποκαθίσταται εκ νέου. Σε γενικές γραμμές, όμως το κλαδί, που βλάστησε αρχικά και μεγάλωσε συνενούμενο με το φυτό του,δεν είναι όμοιο με το κλαδί που εμβολιάστηκε αμέσως μετά την αποκοπή του, παρά την αντίθετη άποψη των καλλιεργητών. Να μεγαλώνεις μαζί με το φυτό, να μην ακολουθείς όμως τις ίδιες δοξασίες. »
Μάρκος Αυρήλιος
Ανάμεσα στις αρχές που πρέπει να κανείς να θυμάται καθημερινά, ο Μάρκος Αυρήλιος επιμένει στην σχέση που μας ενώνει με τους άλλους και με το Σύμπαν. Η αλήθεια του καθενός δεν βρίσκεται μέσα του αλλά στους ομοίους του. Ο άνθρωπος δεν γίνεται και δεν παραμένει ο ίδιος παρά μόνο μέσω της επαφής του με τους άλλους ανθρώπους, όχι γενικά με τους ανθρώπους αλλά με εκείνους που θα συναντήσει στην διάρκεια μιας ημέρας, για λίγα δευτερόλεπτα , για μια συνάντηση ή μια σύσκεψη. Ας μην είμαστε αποκομμένοι από εκείνους με τους οποίους ζούμε: τα πρόσωπα τα πιο κοντινά μας είναι τα πιο δύσκολα να δούμε, και από την άποψη της ηθικής η τύφλωση αρχίζει από την πρεσβυωπία. Ας μην ξεκόβουμε από τους ενδεείς: με το πέρασμα του χρόνου, το πέπλο της κοινωνικής αυταπάτης σχίζεται και ο δούλος Επίκτητος είναι το ίδιο σημαντικός με τον αυτοκράτορα Μάρκο Αυρήλιο. Ας μην ξεκόβουμε από τους ξένους: θα πάψουν να μας φαίνονται ξένοι όταν ζήσουμε μαζί τους. Ας μην ξεκόβουμε από τους Έλληνες: έχουν εφεύρει τον άνθρωπο.
Vincent Mahe
Θωμάς Μαστακούρης «Ομοιότητες και Παραλληλίες μεταξύ της Ελληνικής και της Βόρειας Παράδοσης»
Θωμάς Μαστακούρης «Ομοιότητες και Παραλληλίες μεταξύ της Ελληνικής και της Βόρειας Παράδοσης» Παρασκευή 18 Απριλίου 2003
O Όντιν, ο Βίλι κι ο Βε, αφού είχαν σχηματίσει τον ουρανό και την γη και καθορίσει την πορεία του ήλιου, φτάσανε στης θάλασσας την ακτή δύο ξύλινοι κορμοί, ο ένας μελίας κι ο άλλος φτελιάς κι ο Όντιν τους έδωσε την πνοή, ο Βίλι την νόηση, ο Βε την ομορφία, την μιλιά, την ακοή και την όραση. Από την μελιά γεννήθηκε ένας άντρας, ονομαζόμενος Ασκούρ, από την φτελιά μια γυναίκα, ονομαζόμενη Έμπλα. Έτσι δημιουργήθηκε το πρώτο ζευγάρι, αρχή του ανθρώπινου γένους. Ο Όντιν είναι ο κύριος του ουρανού και της γης και Θεός της Νίκης, εφευρέτης της Ρουνικής γραφής, των τεχνών και νομοθέτης. Για να πετύχει έναν καινούργιο βαθμό γνώσης και δύναμης, ο Όντιν θέλησε να πιεί απ' την πηγή της φρόνησης και της σοφίας των ανθρώπων, που την είχαν εμπιστευτεί στη φύλαξη του Μίμερ. Ο γίγαντας στην αρχή αντιτάχθηκε στην πρόθεση του Θεού ύστερα όμως του παραχώρησε, μ' αντάλαγμα το ένα από τα μάτια του, την εύνοια που τόσο θερμά ζητούσε. . . . .
O Όντιν, ο Βίλι κι ο Βε, αφού είχαν σχηματίσει τον ουρανό και την γη και καθορίσει την πορεία του ήλιου, φτάσανε στης θάλασσας την ακτή δύο ξύλινοι κορμοί, ο ένας μελίας κι ο άλλος φτελιάς κι ο Όντιν τους έδωσε την πνοή, ο Βίλι την νόηση, ο Βε την ομορφία, την μιλιά, την ακοή και την όραση. Από την μελιά γεννήθηκε ένας άντρας, ονομαζόμενος Ασκούρ, από την φτελιά μια γυναίκα, ονομαζόμενη Έμπλα. Έτσι δημιουργήθηκε το πρώτο ζευγάρι, αρχή του ανθρώπινου γένους. Ο Όντιν είναι ο κύριος του ουρανού και της γης και Θεός της Νίκης, εφευρέτης της Ρουνικής γραφής, των τεχνών και νομοθέτης. Για να πετύχει έναν καινούργιο βαθμό γνώσης και δύναμης, ο Όντιν θέλησε να πιεί απ' την πηγή της φρόνησης και της σοφίας των ανθρώπων, που την είχαν εμπιστευτεί στη φύλαξη του Μίμερ. Ο γίγαντας στην αρχή αντιτάχθηκε στην πρόθεση του Θεού ύστερα όμως του παραχώρησε, μ' αντάλαγμα το ένα από τα μάτια του, την εύνοια που τόσο θερμά ζητούσε. . . . .
Στέργιος Θεοχαρίδης «Οι Παραδοσιακοί χοροί ως κρίκος σύνδεσής μας με την Αρχαιότητα»
Στέργιος Θεοχαρίδης «Οι Παραδοσιακοί χοροί ως κρίκος σύνδεσής μας με την Αρχαιότητα» Παρασκευή 11 Απριλίου 2003
Δόθηκε μια καλή εικόνα του τι είναι ο ελληνικός χορός για να γνωρίζουμε με τι έχουμε να κάνουμε, παρουσιάστηκε ο τεράστιος χορευτικός μας πλούτος και μέσα από αυτή την διαδρομή φάνηκε η χρήση ο συμβολισμός και η λειτουργικότητα του. Από την όλη πορεία αναδείχτηκε ο χορός σα δεσμός με την αρχαιότητα. Έγινε ενημέρωση για τα ζητήματα που πλαισιώνουν το χορό μουσική, ενδυμασία, τα χαρακτηριστικά του χορού, τις περιστάσεις. Για το χορό σήμερα, για το θέατρο «Δόρα Στράτου» (από το αρχείο του οποίου ήταν το περισσότερο υλικό) για την αντιμετώπιση του χορού από το νεοελληνικό κράτος και την εκκλησία. Τέλος προβλήθηκε μικρό δείγμα από χορούς.
Χορός και αρχαία Ελλάδα ! …. Ο Λουκιανός αποδίδει την αρχή του χορού στις κινήσεις των άστρων. Τα άστρα και οι πλανήτες του ουρανού εκτελούν ενα κοσμικό χορό, τον οποίο οι χοροί των ανθρώπων αναπαριστούν. Η Ουρανία, προστάτιδα της αστρονομίας και αστρολογίας ήταν Μούσα και προστάτιδα του χορού. Οι Έλληνες δεν αντιλαμβάνονταν το χορό σαν ξεχωριστή υπόσταση. Ο χορός, μαζί με την ποίηση και τη μουσική, αποτελούσαν την αρχαιοελληνική "όρχηση". Ο Πλάτωνας περιγράφει την όρχηση ως την "ένστικτο επιθυμία να ερμηνευθούν οι λόγοι, δια των κινήσεων ολοκλήρου του σώματος". Ο χορός λοιπόν για τους αρχαίους Έλληνες ήταν ένας ολοκληρωμένος τρόπος να ζούνε τον κόσμο γιατί ήταν γνώση, τέχνη και θρησκεία ταυτόχρονα. Ήταν η πλήρης σοφία που αποτελούσε τη δημιουργική δύναμη του κάθε ανθρώπου που ολοένα αναγεννιέται και δρα στην ψυχή του. Η όρχηση ήταν κομμάτι της καθημερινής κοινωνικής, πολιτικής μα και θρησκευτικής ζωής της αυτοθεσμιζόμενης πόλης. Ήταν η μέθεξη με τους θεούς.
Σήμερα, στη τηλεοπτική εποχή της μοναξιάς, της ατομικοποίησης, η νεοελληνική κοινωνία του καναπέ, χορεύει επειδή ακόμα αρέσει ο χορός, αλλά αμφιταλαντεύεται ανάμεσα στα Υπουργικά ζειμπέκικα το τσιφτετέλι που έχει σειρά και 2 – 3 άλλους Χασάπικο, Ικαριώτικο, καλαματιανό ίσως …
Σκοπός του χορού μπορεί να είναι η έκφραση της φυλετικής ή εθνικής δύναμης και αφοσίωσης. Λειτουργεί ως μέσο θρησκευτικής λατρείας και μορφής ιεροτελεστίας - Επικοινωνίας με τους θεούς. Είναι μια μορφή τέχνης, εκδήλωσης, έκφρασης και προσωπικής δημιουργίας. Λειτουργώντας δε κοινωνικά αποτελεί μια μορφή διασκέδασης που εκφράζει τη φυσική διαχυτικότητα του ατόμου προσφέροντάς του μια σημαντική κοινωνική και ψυχολογική διέξοδο. Είναι σαφές ότι δε γίνεται να υπάρξει αληθινή ιδιαιτερότητα αν δεν υπάρχει παράλληλα ιδιαιτερότητα στο τρόπο ζωής και συμπεριφοράς. Δε μπορούμε λοιπόν να διανοηθούμε ότι μπορεί και δεν υπάρχει, στις μέρες μας παραγωγή «ιδιότροπου» τοπικού έθους, παράδοσης αφού έχει ατονήσει η εντοπιότητα και δεν υπάρχει αυτοθέσμιση. Κάθε περιοχή (χωρίο οικισμός) είχε τους δικούς του νόμους και πάνθεον - έχει τα δικά της ήθη τα δικά της έθιμα και επακόλουθα τους δικούς της χορούς.
Η φύση υπακούει στο νόμο της αειρόου πολλαπλότητας και διαφορετικότητας. Η πολιτισμική πολυμορφία η διαφορετικότητα η εντοπιότητα μα και η συνεχής προσωπική διεύρυνση σε συνδυασμό με την απόλυτα ελεύθερη κοινωνική αυτορρύθμιση, τη πνευματόδοξη ιδεολογία , τα τοπικά πάνθεα, οι τοπικές μυθολογικές αφηγήσεις, μας δίνουν τη πολυμορφία τη διαφορά ύφους και τρόπου. Το Ελληνικό έθνος χαρακτηρίζονταν από τη φυλετική συνοχή, Ιφιγένεια, τα ιδιαίτερα έθη, τους θεσμούς, τη γλώσσα, το τρόπο ζωής, τη κοινή συμπεριφορά, αλλά και τη πολυμορφία. Οι Έλληνες προγονοί μας είχαν επίγνωση της εθνικής ταυτότητάς τους ο «Πανελλάνιος Ελευθέριος Δίας», οι αμφικτιονίες, οι ολυμπιακοί αγώνες προς τιμή των ολυμπίων θεών, η ενιαία χρονολόγηση κλπ. Διαφοροποιούσαν τους εαυτούς τους από τους αποκαλούμενους «Βαρβάρους». Δεν επέτρεπαν να συντριβεί η ελευθερία και η πολλαπλότητα τους από ενωτισμούς και ολοκληρωτισμούς, αντίθετα υπήρχε αυτονόητος αλληλοσεβασμός της πολυμορφίας. Οι αρχαιοελληνικές αυτόνομες πόλεις είναι έξοχα δείγματα αυτοθέσμισης. Είναι η απαρχή και το αίτιο αυτής της πολυμορφίας. Παρά τα 2.000 χρόνια πολιτικής και πνευματικής κατοχής, ο λαός μέσω της απριόρι φυλετικής γνώσης διατήρησε την πολυμορφία του. Με τα ίδια κριτήρια σήμερα οι τοπικοί πληθυσμοί (ο λαός του χωριού) αυτό-καθορίζονται. Γνωρίζουν τι είναι δικό τους και τι όχι (χωρίς η κρίση να τους επιβληθεί). Τιμούν τις παραδόσεις τους, γλεντούν με τους δικούς τους χορούς, μα ταυτόχρονα τιμούν και σέβονται τις «διαφορετικές» παραδόσεις του διπλανού χωριού.
O Στέργιος Θεοχαρίδης ασχολείται με τον χορό από μικρό παιδί και είναι δάσκαλος χορού για 13 χρόνια. Έχει συμμετάσχει και οργανώσει πάρα πολλές παραστάσεις, σεμινάρια και συνέδρια για τον χορό. Είναι μέλος του Παγκοσμίου Συμβουλίου Χορού (ngo Unesco), μέλος και σύμβουλος στο σωματείο «Θέατρο Ελληνικών χορών Δόρα Στράτου» και είναι γενικός γραμματέας της Διεθνούς Οργανώσεως Λαϊκής Τέχνης.
Δόθηκε μια καλή εικόνα του τι είναι ο ελληνικός χορός για να γνωρίζουμε με τι έχουμε να κάνουμε, παρουσιάστηκε ο τεράστιος χορευτικός μας πλούτος και μέσα από αυτή την διαδρομή φάνηκε η χρήση ο συμβολισμός και η λειτουργικότητα του. Από την όλη πορεία αναδείχτηκε ο χορός σα δεσμός με την αρχαιότητα. Έγινε ενημέρωση για τα ζητήματα που πλαισιώνουν το χορό μουσική, ενδυμασία, τα χαρακτηριστικά του χορού, τις περιστάσεις. Για το χορό σήμερα, για το θέατρο «Δόρα Στράτου» (από το αρχείο του οποίου ήταν το περισσότερο υλικό) για την αντιμετώπιση του χορού από το νεοελληνικό κράτος και την εκκλησία. Τέλος προβλήθηκε μικρό δείγμα από χορούς.
Χορός και αρχαία Ελλάδα ! …. Ο Λουκιανός αποδίδει την αρχή του χορού στις κινήσεις των άστρων. Τα άστρα και οι πλανήτες του ουρανού εκτελούν ενα κοσμικό χορό, τον οποίο οι χοροί των ανθρώπων αναπαριστούν. Η Ουρανία, προστάτιδα της αστρονομίας και αστρολογίας ήταν Μούσα και προστάτιδα του χορού. Οι Έλληνες δεν αντιλαμβάνονταν το χορό σαν ξεχωριστή υπόσταση. Ο χορός, μαζί με την ποίηση και τη μουσική, αποτελούσαν την αρχαιοελληνική "όρχηση". Ο Πλάτωνας περιγράφει την όρχηση ως την "ένστικτο επιθυμία να ερμηνευθούν οι λόγοι, δια των κινήσεων ολοκλήρου του σώματος". Ο χορός λοιπόν για τους αρχαίους Έλληνες ήταν ένας ολοκληρωμένος τρόπος να ζούνε τον κόσμο γιατί ήταν γνώση, τέχνη και θρησκεία ταυτόχρονα. Ήταν η πλήρης σοφία που αποτελούσε τη δημιουργική δύναμη του κάθε ανθρώπου που ολοένα αναγεννιέται και δρα στην ψυχή του. Η όρχηση ήταν κομμάτι της καθημερινής κοινωνικής, πολιτικής μα και θρησκευτικής ζωής της αυτοθεσμιζόμενης πόλης. Ήταν η μέθεξη με τους θεούς.
Σήμερα, στη τηλεοπτική εποχή της μοναξιάς, της ατομικοποίησης, η νεοελληνική κοινωνία του καναπέ, χορεύει επειδή ακόμα αρέσει ο χορός, αλλά αμφιταλαντεύεται ανάμεσα στα Υπουργικά ζειμπέκικα το τσιφτετέλι που έχει σειρά και 2 – 3 άλλους Χασάπικο, Ικαριώτικο, καλαματιανό ίσως …
Σκοπός του χορού μπορεί να είναι η έκφραση της φυλετικής ή εθνικής δύναμης και αφοσίωσης. Λειτουργεί ως μέσο θρησκευτικής λατρείας και μορφής ιεροτελεστίας - Επικοινωνίας με τους θεούς. Είναι μια μορφή τέχνης, εκδήλωσης, έκφρασης και προσωπικής δημιουργίας. Λειτουργώντας δε κοινωνικά αποτελεί μια μορφή διασκέδασης που εκφράζει τη φυσική διαχυτικότητα του ατόμου προσφέροντάς του μια σημαντική κοινωνική και ψυχολογική διέξοδο. Είναι σαφές ότι δε γίνεται να υπάρξει αληθινή ιδιαιτερότητα αν δεν υπάρχει παράλληλα ιδιαιτερότητα στο τρόπο ζωής και συμπεριφοράς. Δε μπορούμε λοιπόν να διανοηθούμε ότι μπορεί και δεν υπάρχει, στις μέρες μας παραγωγή «ιδιότροπου» τοπικού έθους, παράδοσης αφού έχει ατονήσει η εντοπιότητα και δεν υπάρχει αυτοθέσμιση. Κάθε περιοχή (χωρίο οικισμός) είχε τους δικούς του νόμους και πάνθεον - έχει τα δικά της ήθη τα δικά της έθιμα και επακόλουθα τους δικούς της χορούς.
Η φύση υπακούει στο νόμο της αειρόου πολλαπλότητας και διαφορετικότητας. Η πολιτισμική πολυμορφία η διαφορετικότητα η εντοπιότητα μα και η συνεχής προσωπική διεύρυνση σε συνδυασμό με την απόλυτα ελεύθερη κοινωνική αυτορρύθμιση, τη πνευματόδοξη ιδεολογία , τα τοπικά πάνθεα, οι τοπικές μυθολογικές αφηγήσεις, μας δίνουν τη πολυμορφία τη διαφορά ύφους και τρόπου. Το Ελληνικό έθνος χαρακτηρίζονταν από τη φυλετική συνοχή, Ιφιγένεια, τα ιδιαίτερα έθη, τους θεσμούς, τη γλώσσα, το τρόπο ζωής, τη κοινή συμπεριφορά, αλλά και τη πολυμορφία. Οι Έλληνες προγονοί μας είχαν επίγνωση της εθνικής ταυτότητάς τους ο «Πανελλάνιος Ελευθέριος Δίας», οι αμφικτιονίες, οι ολυμπιακοί αγώνες προς τιμή των ολυμπίων θεών, η ενιαία χρονολόγηση κλπ. Διαφοροποιούσαν τους εαυτούς τους από τους αποκαλούμενους «Βαρβάρους». Δεν επέτρεπαν να συντριβεί η ελευθερία και η πολλαπλότητα τους από ενωτισμούς και ολοκληρωτισμούς, αντίθετα υπήρχε αυτονόητος αλληλοσεβασμός της πολυμορφίας. Οι αρχαιοελληνικές αυτόνομες πόλεις είναι έξοχα δείγματα αυτοθέσμισης. Είναι η απαρχή και το αίτιο αυτής της πολυμορφίας. Παρά τα 2.000 χρόνια πολιτικής και πνευματικής κατοχής, ο λαός μέσω της απριόρι φυλετικής γνώσης διατήρησε την πολυμορφία του. Με τα ίδια κριτήρια σήμερα οι τοπικοί πληθυσμοί (ο λαός του χωριού) αυτό-καθορίζονται. Γνωρίζουν τι είναι δικό τους και τι όχι (χωρίς η κρίση να τους επιβληθεί). Τιμούν τις παραδόσεις τους, γλεντούν με τους δικούς τους χορούς, μα ταυτόχρονα τιμούν και σέβονται τις «διαφορετικές» παραδόσεις του διπλανού χωριού.
O Στέργιος Θεοχαρίδης ασχολείται με τον χορό από μικρό παιδί και είναι δάσκαλος χορού για 13 χρόνια. Έχει συμμετάσχει και οργανώσει πάρα πολλές παραστάσεις, σεμινάρια και συνέδρια για τον χορό. Είναι μέλος του Παγκοσμίου Συμβουλίου Χορού (ngo Unesco), μέλος και σύμβουλος στο σωματείο «Θέατρο Ελληνικών χορών Δόρα Στράτου» και είναι γενικός γραμματέας της Διεθνούς Οργανώσεως Λαϊκής Τέχνης.
Μηνάς Πατσουράκης «Γνώθι Σαυτόν»
Μηνάς Πατσουράκης «Γνώθι Σαυτόν» Παρασκευή 4 Απριλίου 2003
Το «Γνώθι Σαυτόν», το μεγάλο αυτό φιλοσοφικό πρόταγμα των προγόνων μας, κοιταγμένο μέσα από μία σύγχρονη ματιά, όπως λειτουργεί ο σημερινός άνθρωπος, έρμαιο των «εγώ» ή «παθών» του και αποκομμένος τελείως από τη δυνατότητα να σταθεί αυτόνομα μέσα στο φυσικό και ιδεολογικό περιβάλλον.
Ο ομιλητής, μη στεκόμενος σε οριοθετημένες θεωρίες αλλά προτείνοντας την ανάγκη για άμεσο επαναπροσδιορισμό του εαυτού μας προς εμάς και τα περιβάλλοντα πράγματα, κατέδειξε την άμεση ανάγκη για αποτόλμηση μίας συστηματικής εσωτερικής εργασίας ενός εκάστου προς την κατεύθυνση της Γνώσεως και της Αυτοσυνειδήσεως.
Το «Γνώθι Σαυτόν», το μεγάλο αυτό φιλοσοφικό πρόταγμα των προγόνων μας, κοιταγμένο μέσα από μία σύγχρονη ματιά, όπως λειτουργεί ο σημερινός άνθρωπος, έρμαιο των «εγώ» ή «παθών» του και αποκομμένος τελείως από τη δυνατότητα να σταθεί αυτόνομα μέσα στο φυσικό και ιδεολογικό περιβάλλον.
Ο ομιλητής, μη στεκόμενος σε οριοθετημένες θεωρίες αλλά προτείνοντας την ανάγκη για άμεσο επαναπροσδιορισμό του εαυτού μας προς εμάς και τα περιβάλλοντα πράγματα, κατέδειξε την άμεση ανάγκη για αποτόλμηση μίας συστηματικής εσωτερικής εργασίας ενός εκάστου προς την κατεύθυνση της Γνώσεως και της Αυτοσυνειδήσεως.
Θανάσης Μίχος, «Το διονυσιακό στοιχείο στην ποίηση του Τζαίημς Ντάγκλας Μόρρισον»
Θανάσης Μίχος, «Το διονυσιακό στοιχείο στην ποίηση του Τζαίημς Ντάγκλας Μόρρισον» Παρασκευή 28 Μαρτίου 2003
Ανεμοκίνητος και αξέβαφος ανεγείρεται μέσα από τις χοροστασίες των έσω του αγαθών αλλά και μαυρόψυχων δαιμόνων.
Άτρομος και γενναία ευγενικός ερωτεύεται και αγαπά τόσο τους φίλους όσο και τους εχθρικούς εσωφόβους του, οι που γεννιούνται και μεγαλοαυξάνονται στην ψίχα του.
Θεϊκός, με την Θεϊκότητα του Διονύσου, ενσκύπτει και διδάσκει την ευγονιμότητα, την κυκλική δημιουργικότητα και την αειπαρκτότητα της Φύσης, καταγγέλων τα φρικτά δεινά και τις ανίερες πράξεις των ανθρωπαρίων έναντι της Θεϊκής μητρότητάς της.
Θεϊκός, με την Θεϊκότητα του Ορφέα, μουσουργεί, άδει, αλλά το μέγιστα πολλά, ποιεί και πλαστουργεί άλλοτε αόργητος και άλλοτε οργίλος, άλλοτε λυρικός και
άλλοτε αφηγηματικός, με την ανυπέρβλητη μεγαλοσύνη των πυρόλαμπρων σεισμοδονήσεων του εαυτού του Είμαι.
Θεϊκός με την Θεϊκότητα του Απόλλωνα, αστραπολάμπει φεγγερός φωτοδότης ήλιος, διαπερνώντας τα σκότη, εξανεμίζοντάς τα και δείχνοντας τα συντριμμένα τους σκουτιά στον όχλο που στην ευκολοβόλευτη λιμνάζει βαλτωμένη ζήση του.
Μιλά για τον άνθρωπο ως υπαρξιακή οντότητα μεγαλόσχημη και αρμονικά συνυπάρχουσα με τα Θεία στοιχειά της Φύσης, μα παράλληλα στιγματίζει την δικτατορική και πλεονεχτική του απληστία έναντι των υπολοίπων συγκατοικούντων και συνευρισκομένων μετ' αυτόν, γόνων της Φύσης.
Ανεμοκίνητος και αξέβαφος ανεγείρεται μέσα από τις χοροστασίες των έσω του αγαθών αλλά και μαυρόψυχων δαιμόνων.
Άτρομος και γενναία ευγενικός ερωτεύεται και αγαπά τόσο τους φίλους όσο και τους εχθρικούς εσωφόβους του, οι που γεννιούνται και μεγαλοαυξάνονται στην ψίχα του.
Θεϊκός, με την Θεϊκότητα του Διονύσου, ενσκύπτει και διδάσκει την ευγονιμότητα, την κυκλική δημιουργικότητα και την αειπαρκτότητα της Φύσης, καταγγέλων τα φρικτά δεινά και τις ανίερες πράξεις των ανθρωπαρίων έναντι της Θεϊκής μητρότητάς της.
Θεϊκός, με την Θεϊκότητα του Ορφέα, μουσουργεί, άδει, αλλά το μέγιστα πολλά, ποιεί και πλαστουργεί άλλοτε αόργητος και άλλοτε οργίλος, άλλοτε λυρικός και
άλλοτε αφηγηματικός, με την ανυπέρβλητη μεγαλοσύνη των πυρόλαμπρων σεισμοδονήσεων του εαυτού του Είμαι.
Θεϊκός με την Θεϊκότητα του Απόλλωνα, αστραπολάμπει φεγγερός φωτοδότης ήλιος, διαπερνώντας τα σκότη, εξανεμίζοντάς τα και δείχνοντας τα συντριμμένα τους σκουτιά στον όχλο που στην ευκολοβόλευτη λιμνάζει βαλτωμένη ζήση του.
Μιλά για τον άνθρωπο ως υπαρξιακή οντότητα μεγαλόσχημη και αρμονικά συνυπάρχουσα με τα Θεία στοιχειά της Φύσης, μα παράλληλα στιγματίζει την δικτατορική και πλεονεχτική του απληστία έναντι των υπολοίπων συγκατοικούντων και συνευρισκομένων μετ' αυτόν, γόνων της Φύσης.
Βλάσης Ρασσιάς, «Περί της φύσεως των Εθνικών μας Θεών»
Βλάσης Ρασσιάς, «Περί της φύσεως των Εθνικών μας Θεών» Παρασκευή 21 Μαρτίου 2003
Όταν σήμερα κάποιοι τολμάμε και μιλάμε για τους πατρώους «Ολύμπιους» Θεούς, η σκέψη των περισσοτέρων σύγχρονων ανθρώπων πηγαίνει, δυστυχώς εσφαλμένα, σε όσα επιφανειακά, αφελή, ρηχά, αλλά και βέβηλα, καταδέχθηκε η υποτιθέμενη «εκπαίδευση» των σχολείων του αυτο-αποκαλούμενου «μονοθεϊσμού» να τους μπολιάσει στο μυαλό για να καλυφθεί όσο γίνεται πιό ανώδυνα το θέμα.
Τα πράγματα όμως, δεν είναι όπως αυτοί θέλουν, και όπως φυσικά τους βολεύει, να μας τα περιγράφουν. Γιατί ναι μεν ο λεγόμενος «Όλυμπος», ως σύμβολο των πιο υψηλών σημείων της πνευματικής ιεραρχίας επί γης, αποτελούσε κατά την αρχαιοελληνική παράδοση την κατοικία των Ελλήνων Θεών, αλλά ωστόσο αυτός ο «Όλυμπος», δεν ήταν το... πολύ γνωστό μας και πανύψηλο όρος που μοιράζονται η Θεσσαλία και η Μακεδονία, αλλά ένας τόπος πνευματικός, ουράνιος, μία «χώρα» φωτεινή, λουσμένη στο Πνευματικό Φως.
Όταν σήμερα κάποιοι τολμάμε και μιλάμε για τους πατρώους «Ολύμπιους» Θεούς, η σκέψη των περισσοτέρων σύγχρονων ανθρώπων πηγαίνει, δυστυχώς εσφαλμένα, σε όσα επιφανειακά, αφελή, ρηχά, αλλά και βέβηλα, καταδέχθηκε η υποτιθέμενη «εκπαίδευση» των σχολείων του αυτο-αποκαλούμενου «μονοθεϊσμού» να τους μπολιάσει στο μυαλό για να καλυφθεί όσο γίνεται πιό ανώδυνα το θέμα.
Τα πράγματα όμως, δεν είναι όπως αυτοί θέλουν, και όπως φυσικά τους βολεύει, να μας τα περιγράφουν. Γιατί ναι μεν ο λεγόμενος «Όλυμπος», ως σύμβολο των πιο υψηλών σημείων της πνευματικής ιεραρχίας επί γης, αποτελούσε κατά την αρχαιοελληνική παράδοση την κατοικία των Ελλήνων Θεών, αλλά ωστόσο αυτός ο «Όλυμπος», δεν ήταν το... πολύ γνωστό μας και πανύψηλο όρος που μοιράζονται η Θεσσαλία και η Μακεδονία, αλλά ένας τόπος πνευματικός, ουράνιος, μία «χώρα» φωτεινή, λουσμένη στο Πνευματικό Φως.
Μάριος Βερέττας, «Καρναβάλι, η παλαιότερη Ελληνική εορτή»
Μάριος Βερέττας, «Καρναβάλι, η παλαιότερη Ελληνική εορτή» Παρασκευή 7 Μαρτίου 2003
Χρόνια τώρα, πολλοί και διάφοροι προσπαθούν να μας πείσουν ότι δήθεν το Καρναβάλι δεν έχει σχέση με την Ελλάδα κι ότι πρόκειται μάλλον για κάποια ... ρωμαϊκή γιορτή (!) η οποία διαμέσου της ημερολογιακής και μόνον σύνδεσής της με την χριστιανική Απόκρεω διατηρήθηκε έως τις ημέρες μας ως ένα βαρβαρικό έθιμο που σκανδαλίζει με τον έντονο ερωτισμό του στην αρχή κάθε άνοιξης τους ολούθε στραυροκοπούμενους θρησκόληπτους. Ωστόσο δεν είναι έτσι τα πράγματα. Διότι αυτός ο υπέροχος τόπος κι ετούτος ο εξαίσιος λαός διαθέτουν μιαν υπέρλαμπρη ιστορία κι έναν πανάρχαιο πολιτισμό, και αρκεί μια στοιχειώδης αναγωγή στις ρίζες των πολυθεϊστικών παραδόσεων των προγόνων μας προκειμένου να φέρει στο φως τόσο την ελληνικότατη προέλευση του Καρναβαλιού όσο και την ουσία της φύσης του, η οποία διαμέσου της αναγνώρισης όλων των αυθεντικών ιστορικών και προιστορικών στοιχείων το αναδεικνύει, πέρα από κάθε αμφιβολία, ως μια σύγχρονη επιβίωση της Απολλώνιας και προαπολλώνιας γονιμοποιητικής λατρείας.
Χρόνια τώρα, πολλοί και διάφοροι προσπαθούν να μας πείσουν ότι δήθεν το Καρναβάλι δεν έχει σχέση με την Ελλάδα κι ότι πρόκειται μάλλον για κάποια ... ρωμαϊκή γιορτή (!) η οποία διαμέσου της ημερολογιακής και μόνον σύνδεσής της με την χριστιανική Απόκρεω διατηρήθηκε έως τις ημέρες μας ως ένα βαρβαρικό έθιμο που σκανδαλίζει με τον έντονο ερωτισμό του στην αρχή κάθε άνοιξης τους ολούθε στραυροκοπούμενους θρησκόληπτους. Ωστόσο δεν είναι έτσι τα πράγματα. Διότι αυτός ο υπέροχος τόπος κι ετούτος ο εξαίσιος λαός διαθέτουν μιαν υπέρλαμπρη ιστορία κι έναν πανάρχαιο πολιτισμό, και αρκεί μια στοιχειώδης αναγωγή στις ρίζες των πολυθεϊστικών παραδόσεων των προγόνων μας προκειμένου να φέρει στο φως τόσο την ελληνικότατη προέλευση του Καρναβαλιού όσο και την ουσία της φύσης του, η οποία διαμέσου της αναγνώρισης όλων των αυθεντικών ιστορικών και προιστορικών στοιχείων το αναδεικνύει, πέρα από κάθε αμφιβολία, ως μια σύγχρονη επιβίωση της Απολλώνιας και προαπολλώνιας γονιμοποιητικής λατρείας.
«Περί Αρετής » Συζήτηση μετά από ελεύθερη κατάθεση εισηγήσεων
«Περί Αρετής » Συζήτηση μετά από ελεύθερη κατάθεση εισηγήσεων Παρασκευή 28 Φεβρουαρίου 2003
Λεξικό: υπεροχή, τελειότης, ικανότης παντός είδους, ευγένεια εκ καταγωγής, προτέρημα, πλεονέκτημα, αξιότης, η υπεροχή τινός εις το είδος του.
Κατά την ελληνική αρχαιότητα υποδήλωνε την ικανότητα για παραγωγή ωφέλιμου αποτελέσματος. Με την σημασία αυτή η Αρετή είναι προϋπόθεση ευδαιμονίας. Φυσική επιτηδειότητα και ηθική δεν διαχωρίστηκαν ποτέ σαφώς στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία.
Η Αρετή κατά την Ομηρική ηρωική εποχή συνδεόταν με την ανδρεία στην μάχη.
Για τους Πυθαγόρειους η Αρετή είναι ανταπόκριση και ένταξη στην αρμονία του Κόσμου.
Για τους Κυνικούς, η ανθρώπινη Αρετή είναι η αυτάρκεια, η απουσία αναγκών και επιθυμίας.
Ο Σωκράτης στηρίζει την Αρετή στην γνώση και την θεωρεί φυσική, γιατί κανείς δεν θέλει την δυστυχία του κι αν δεν είναι ενάρετος αυτό θα οφείλεται σε άγνοιά του. Ταυτίζει την Αρετή με την πρακτική σοφία, και θεωρεί ότι μπορεί να διδαχθεί, να μεταδοθεί δηλαδή δια της φιλοσοφικής ανθρώπινης σκέψεως.
Ο Πλάτων θεωρεί ότι η Αρετή στηρίζεται στην γνώση του υπεραισθητού.
Ο Αριστοτέλης θέτει την φρόνηση και το μέτρο ως θεμέλιο κάθε Αρετής και διαχωρίζει τις ηθικές Αρετές, που αφορούν την πρακτική συμπεριφορά κι αποβλέπουν στο κοινό καλό, από τις διανοητικές, που έχουν ως αντικείμενο την γνώση.
Κατά τον Επίκουρο οι Αρετές δεν έχουν απόλυτη αξία, αλλά οφείλουν να συνδέονται με την Ηδονή: κανείς που ζεί με Φρόνηση, Τιμή και Δικαιοσύνη δεν μπορεί να μη ζεί επίσης και με μόνιμο ευχαρίστηση. Θεωρεί ότι οι αρετές δεν είναι ο σκοπός του βίου, αλλά τα μέσα ή οι πηγές της Ηδονής.
Οι Στωϊκοί διαιρούν την Αρετή σε τρία μέρη: Στην Λογική αρετή, που συνίσταται στην ορθή χρησιμοποίηση της Λογικότητος, Στην Φυσική αρετή, που συνίσταται στην αρμονική σχέση με την Φύση και σε αρμονικό βίο εντός της, και Στην Ηθική αρετή, που συνίσταται στην πρακτική εφαρμογή των φιλοσοφικών θέσεων στις ανθρώπινες σχέσεις. Η Αρετή για τους Στωϊκούς πρέπει να είναι το απόλυτο «προς απόκτησιν»
Οι Νεοπλατωνικοί θεωρούν τις αρετές σαν προστάδιο για την Έκσταση με στόχο να επιτύχει τη μυστικιστική ένωση με τον Θείον.
Στα μεταχριστιανικά χρόνια η Αρετή πλέον ταυτίζεται με την μακαριότητα και την ένωση με το έσχατο αγαθό.
Ο Σπινόζα θεωρεί την Αρετή όχι ως προϋπόθεση της μακαριότητας, αλλά ως την μακαριότητα καθ’ εαυτή.
Ο Κάντ διαχωρίζει τον νομικό κώδικα συμπεριφοράς, που αντιπροσωπεύει την εξωτερική τάξη, από την εσωτερική κατηγορική αρχή που κινεί προς ηθική τελειότητα και αυτοκαταξίωση.
Ο γαλλικός διαφωτισμός με τον Μοντεσκιέ, τον Βολταίρο, τον Ρουσώ κά αρνείται τους ανωτέρω διαχωρισμούς και κηρύσσει την έμπρακτη πολιτική Αρετή, που νοείται ως ατομική αυταπάρνηση χάριν του κοινού ανθρώπινου αγαθού.
Στην διάρκεια του χρόνου η Αρετή θεωρείτο ότι αποτελείτο από επιμέρους στοιχεία, όπως : Ανδρεία, Φρόνηση, Σωφροσύνη, Δικαιοσύνη, Σοφία, Ευσέβεια, Εγκράτεια, Σύνεση, Μεγαλοψυχία Πότε μπορούμε να πούμε όμως ότι ένας άνθρωπος είναι κάτοχος της Αρετής; Όταν είναι ανδρείος; Όταν είναι δίκαιος; Όταν είναι Σώφρων; Όταν είναι τα δύο πρώτα; Με κάποιον άλλο συνδυασμό ιδιοτήτων; Κλπ
Μπορεί η Αρετή μπορεί να διδαχθεί;
Η αρετή καθαυτή δεν ήταν στην αρχή μέρος της ανθρώπινης φύσης, βαθμιαία όμως και ύστερα από πολλά μαθήματα μερικοί έμαθαν να δείχνουν αυταπάρνηση και να είναι δίκαιοι ώστε να μπορούν να αναλαμβάνουν συλλογική δράση κι έτσι να επιζούν. Γι αυτό κανείς μας δεν είναι εντελώς αμέτοχος σ’αυτές την αρετές και ακόμη κι οι πιο φαύλοι χαρακτήρες έχουν μερικά στοιχεία αρετής. Αυτά αποκτούνται με την διδασκαλία από τα πρώτα παιδικά χρόνια, από τους γονείς έπειτα από τους δασκάλους και τελικά από την πολιτεία της οποίας το σύστημα νόμων και ποινών πρέπει να έχει εκπαιδευτικό σκοπό.
Λεξικό: υπεροχή, τελειότης, ικανότης παντός είδους, ευγένεια εκ καταγωγής, προτέρημα, πλεονέκτημα, αξιότης, η υπεροχή τινός εις το είδος του.
Κατά την ελληνική αρχαιότητα υποδήλωνε την ικανότητα για παραγωγή ωφέλιμου αποτελέσματος. Με την σημασία αυτή η Αρετή είναι προϋπόθεση ευδαιμονίας. Φυσική επιτηδειότητα και ηθική δεν διαχωρίστηκαν ποτέ σαφώς στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία.
Η Αρετή κατά την Ομηρική ηρωική εποχή συνδεόταν με την ανδρεία στην μάχη.
Για τους Πυθαγόρειους η Αρετή είναι ανταπόκριση και ένταξη στην αρμονία του Κόσμου.
Για τους Κυνικούς, η ανθρώπινη Αρετή είναι η αυτάρκεια, η απουσία αναγκών και επιθυμίας.
Ο Σωκράτης στηρίζει την Αρετή στην γνώση και την θεωρεί φυσική, γιατί κανείς δεν θέλει την δυστυχία του κι αν δεν είναι ενάρετος αυτό θα οφείλεται σε άγνοιά του. Ταυτίζει την Αρετή με την πρακτική σοφία, και θεωρεί ότι μπορεί να διδαχθεί, να μεταδοθεί δηλαδή δια της φιλοσοφικής ανθρώπινης σκέψεως.
Ο Πλάτων θεωρεί ότι η Αρετή στηρίζεται στην γνώση του υπεραισθητού.
Ο Αριστοτέλης θέτει την φρόνηση και το μέτρο ως θεμέλιο κάθε Αρετής και διαχωρίζει τις ηθικές Αρετές, που αφορούν την πρακτική συμπεριφορά κι αποβλέπουν στο κοινό καλό, από τις διανοητικές, που έχουν ως αντικείμενο την γνώση.
Κατά τον Επίκουρο οι Αρετές δεν έχουν απόλυτη αξία, αλλά οφείλουν να συνδέονται με την Ηδονή: κανείς που ζεί με Φρόνηση, Τιμή και Δικαιοσύνη δεν μπορεί να μη ζεί επίσης και με μόνιμο ευχαρίστηση. Θεωρεί ότι οι αρετές δεν είναι ο σκοπός του βίου, αλλά τα μέσα ή οι πηγές της Ηδονής.
Οι Στωϊκοί διαιρούν την Αρετή σε τρία μέρη: Στην Λογική αρετή, που συνίσταται στην ορθή χρησιμοποίηση της Λογικότητος, Στην Φυσική αρετή, που συνίσταται στην αρμονική σχέση με την Φύση και σε αρμονικό βίο εντός της, και Στην Ηθική αρετή, που συνίσταται στην πρακτική εφαρμογή των φιλοσοφικών θέσεων στις ανθρώπινες σχέσεις. Η Αρετή για τους Στωϊκούς πρέπει να είναι το απόλυτο «προς απόκτησιν»
Οι Νεοπλατωνικοί θεωρούν τις αρετές σαν προστάδιο για την Έκσταση με στόχο να επιτύχει τη μυστικιστική ένωση με τον Θείον.
Στα μεταχριστιανικά χρόνια η Αρετή πλέον ταυτίζεται με την μακαριότητα και την ένωση με το έσχατο αγαθό.
Ο Σπινόζα θεωρεί την Αρετή όχι ως προϋπόθεση της μακαριότητας, αλλά ως την μακαριότητα καθ’ εαυτή.
Ο Κάντ διαχωρίζει τον νομικό κώδικα συμπεριφοράς, που αντιπροσωπεύει την εξωτερική τάξη, από την εσωτερική κατηγορική αρχή που κινεί προς ηθική τελειότητα και αυτοκαταξίωση.
Ο γαλλικός διαφωτισμός με τον Μοντεσκιέ, τον Βολταίρο, τον Ρουσώ κά αρνείται τους ανωτέρω διαχωρισμούς και κηρύσσει την έμπρακτη πολιτική Αρετή, που νοείται ως ατομική αυταπάρνηση χάριν του κοινού ανθρώπινου αγαθού.
Στην διάρκεια του χρόνου η Αρετή θεωρείτο ότι αποτελείτο από επιμέρους στοιχεία, όπως : Ανδρεία, Φρόνηση, Σωφροσύνη, Δικαιοσύνη, Σοφία, Ευσέβεια, Εγκράτεια, Σύνεση, Μεγαλοψυχία Πότε μπορούμε να πούμε όμως ότι ένας άνθρωπος είναι κάτοχος της Αρετής; Όταν είναι ανδρείος; Όταν είναι δίκαιος; Όταν είναι Σώφρων; Όταν είναι τα δύο πρώτα; Με κάποιον άλλο συνδυασμό ιδιοτήτων; Κλπ
Μπορεί η Αρετή μπορεί να διδαχθεί;
Η αρετή καθαυτή δεν ήταν στην αρχή μέρος της ανθρώπινης φύσης, βαθμιαία όμως και ύστερα από πολλά μαθήματα μερικοί έμαθαν να δείχνουν αυταπάρνηση και να είναι δίκαιοι ώστε να μπορούν να αναλαμβάνουν συλλογική δράση κι έτσι να επιζούν. Γι αυτό κανείς μας δεν είναι εντελώς αμέτοχος σ’αυτές την αρετές και ακόμη κι οι πιο φαύλοι χαρακτήρες έχουν μερικά στοιχεία αρετής. Αυτά αποκτούνται με την διδασκαλία από τα πρώτα παιδικά χρόνια, από τους γονείς έπειτα από τους δασκάλους και τελικά από την πολιτεία της οποίας το σύστημα νόμων και ποινών πρέπει να έχει εκπαιδευτικό σκοπό.
Κατερίνα Σουτλόγλου, «Η Αστρολογία ως Επιστήμη και Τέχνη»
Κατερίνα Σουτλόγλου, «Η Αστρολογία ως Επιστήμη και Τέχνη» Παρασκευή 21 Φεβρουαρίου 2003
Μία εκπληκτική διάλεξη της Κατερίνας Σουτλόγλου, διευθύντριας του Σπουδαστήριου Συμβολισμών «Αστρώον». Πηγή έμπνευσης και πράξης, το αστρώο περιβάλλον προκαλεί ενδιαφέρον στον άνθρωπο από τα αρχαία χρόνια έως και σήμερα. Ο ρυθμός της κίνησης και της μεταβολής του, αποτελεί αντικείμενο μελέτης, γεννά απαντήσεις και δίνει προοπτική στην εξέλιξη. Συναισθήματα, σκέψεις, σώμα και καθημερινότητα, επηρεάζονται από την ενατένιση του ουρανού και την εξερεύνησή του. Η Αστρολογία, η αρχαία πανεπιστήμη, αναζητεί στις ημέρες μας μία νέα υπόσταση, συνθέτοντας τον φιλοσοφικό στοχασμό με τις τελευταίες επιστημονικές προσεγγίσεις, παραμένοντας ταυτόχρονα προσιτή, κατανοητή και χρήσιμη. Δημιουργεί μία νέα σχέση με τη Λογική, τη Μέθοδο, το Πείραμα και τη Στατιστική. Καταθέτει διαχρονικές παρατηρήσεις και συμπεράσματα για την ύπαρξη και την εξέλιξη και επιχειρεί την κατανόηση των συμβολισμών, συμμετέχοντας στην εξελικτική διαδικασία τους. Προτείνει, τέλος, προσωπικούς και συλλογικούς τρόπους αντιμετώπισης της πρακτικής πλευράς του ανθρώπινου βίου.
Νόηση, φιλοσοφία, επιστήμη, εμπειρία και εσωτερική ανάγκη, κατατίθενται τελικά σε μία οργανωμένη προσπάθεια ολιστικής θεώρησης της ανθρώπινης ύπαρξης και εξέλιξης.
Μία εκπληκτική διάλεξη της Κατερίνας Σουτλόγλου, διευθύντριας του Σπουδαστήριου Συμβολισμών «Αστρώον». Πηγή έμπνευσης και πράξης, το αστρώο περιβάλλον προκαλεί ενδιαφέρον στον άνθρωπο από τα αρχαία χρόνια έως και σήμερα. Ο ρυθμός της κίνησης και της μεταβολής του, αποτελεί αντικείμενο μελέτης, γεννά απαντήσεις και δίνει προοπτική στην εξέλιξη. Συναισθήματα, σκέψεις, σώμα και καθημερινότητα, επηρεάζονται από την ενατένιση του ουρανού και την εξερεύνησή του. Η Αστρολογία, η αρχαία πανεπιστήμη, αναζητεί στις ημέρες μας μία νέα υπόσταση, συνθέτοντας τον φιλοσοφικό στοχασμό με τις τελευταίες επιστημονικές προσεγγίσεις, παραμένοντας ταυτόχρονα προσιτή, κατανοητή και χρήσιμη. Δημιουργεί μία νέα σχέση με τη Λογική, τη Μέθοδο, το Πείραμα και τη Στατιστική. Καταθέτει διαχρονικές παρατηρήσεις και συμπεράσματα για την ύπαρξη και την εξέλιξη και επιχειρεί την κατανόηση των συμβολισμών, συμμετέχοντας στην εξελικτική διαδικασία τους. Προτείνει, τέλος, προσωπικούς και συλλογικούς τρόπους αντιμετώπισης της πρακτικής πλευράς του ανθρώπινου βίου.
Νόηση, φιλοσοφία, επιστήμη, εμπειρία και εσωτερική ανάγκη, κατατίθενται τελικά σε μία οργανωμένη προσπάθεια ολιστικής θεώρησης της ανθρώπινης ύπαρξης και εξέλιξης.
Γιώργος Λαθύρης, «Το Περί Ευθυμίας έργο του Πλουτάρχου»
Γιώργος Λαθύρης, «Το Περί Ευθυμίας έργο του Πλουτάρχου» Παρασκευή 14 Φεβρουαρίου 2003
Μες από τα βάθη του χρόνου, ο σοφός Πλούταρχος μας παραδίδει έναν αξιόπιστο πλοηγό που αποδεικνύεται εξαιρετικά πολύτιμος για το ταξίδι μας σε μιά ταραγμένη εποχή, όπως αυτή που ζούμε. Ο άνθρωπος, στην διαδρομή των αιώνων, παρά τις αλλαγές που σημειώνονται στο εξωτερικό του περιβάλλον, εξακολουθεί να ταλανίζεται από τους ίδιους ψυχικούς παράγοντες, οι οποίοι σήμερα όχι μόνον έχουν ενταθεί αλλά και πολλαπλασιαστεί επικίνδυνα. Την ευθυμία οφείλουμε να την αναζητήσουμε εντός μας, έχει εσωτερική διάσταση, αλλά δεν θα μπορέσει να διατηρηθεί αν αγνοήσουμε τις εξωτερικές συνθήκες. Αν κάποιος αποδειχθεί ικανός να σταθεροποιήσει και ενοποιήσει την εξωτερική ζωή του, αυτό θα επιδράσει θετικά και στην ενοποίηση της εσωτερικής του ζωής. Η ενοποίηση του ψυχισμού είναι ένα δύσκολο, αλλά ταυτόχρονα θαυμαστό έργο. Πάντα επίκαιρο και επιτακτικό σήμερα όσο ποτέ. Ηλιοδρόμιον
Μες από τα βάθη του χρόνου, ο σοφός Πλούταρχος μας παραδίδει έναν αξιόπιστο πλοηγό που αποδεικνύεται εξαιρετικά πολύτιμος για το ταξίδι μας σε μιά ταραγμένη εποχή, όπως αυτή που ζούμε. Ο άνθρωπος, στην διαδρομή των αιώνων, παρά τις αλλαγές που σημειώνονται στο εξωτερικό του περιβάλλον, εξακολουθεί να ταλανίζεται από τους ίδιους ψυχικούς παράγοντες, οι οποίοι σήμερα όχι μόνον έχουν ενταθεί αλλά και πολλαπλασιαστεί επικίνδυνα. Την ευθυμία οφείλουμε να την αναζητήσουμε εντός μας, έχει εσωτερική διάσταση, αλλά δεν θα μπορέσει να διατηρηθεί αν αγνοήσουμε τις εξωτερικές συνθήκες. Αν κάποιος αποδειχθεί ικανός να σταθεροποιήσει και ενοποιήσει την εξωτερική ζωή του, αυτό θα επιδράσει θετικά και στην ενοποίηση της εσωτερικής του ζωής. Η ενοποίηση του ψυχισμού είναι ένα δύσκολο, αλλά ταυτόχρονα θαυμαστό έργο. Πάντα επίκαιρο και επιτακτικό σήμερα όσο ποτέ. Ηλιοδρόμιον
Κώστας Μανδηλάς, «Ο Θεόφιλος Καϊρης και ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός»
Κώστας Μανδηλάς, «Ο Θεόφιλος Καϊρης και ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός» Παρασκευή 7 Φεβρουαρίου 2003
Η άκρως ενδιαφέρουσα και πληρέστερη έως τώρα ιστορική βιογραφία της προσωπικότητος του περίφημου «Φιλοσόφου του Μυστρά», του πλατωνικού Γεωργίου Γεμιστού - Πλήθωνος, αλλά και εξαντλητική ανάλυση του πνευματικού έργου εκείνου του τόσο σημαντικού Έλληνος και οραματιστή, του οποίου η επί γης πορεία σημάδεψε ανεξίτηλα την αφύπνιση όχι μόνο του νεώτερου Ελληνισμού αλλά και ολόκληρης της, σήμερα, πολιτισμένης ανθρωπότητας.
Η στροφή της Νεοελληνικής κοινωνίας του 19ου αιώνος προς συντηρητικότερους προσανατολισμούς είχε ως αποτέλεσμα τη συνένωση γύρω από το στέμμα και την ισχυροποίηση της μοναρχίας, την ανάδειξη του ελληνοχριστιανικού ιδεώδους και της Μεγάλης Ιδέας ως τα κατεξοχήν «ενοποιητικά» οράματα, και την εναντίωση στις ιδέες του Διαφωτισμού, οι οποίες χρόνο με το χρόνο έχαναν έδαφος και τη θέση τους έπαιρναν τα εύκολα και ανέξοδα συνθήματα. Η δίωξη του Θεόφιλου Καΐρη ήταν ένα μίγμα δραματικών αντιφάσεων και απρόβλεπτων συμμαχιών, οι οποίες επέδρασαν καταλυτικά στο εύθραυστο πολιτικό τοπίο, προκαλώντας δευτερογενείς αντιδράσεις, τόσο στην πολιτική όσο και στην κοινωνική ζωή του μετεπαναστατικού Ελληνισμού.
Η άκρως ενδιαφέρουσα και πληρέστερη έως τώρα ιστορική βιογραφία της προσωπικότητος του περίφημου «Φιλοσόφου του Μυστρά», του πλατωνικού Γεωργίου Γεμιστού - Πλήθωνος, αλλά και εξαντλητική ανάλυση του πνευματικού έργου εκείνου του τόσο σημαντικού Έλληνος και οραματιστή, του οποίου η επί γης πορεία σημάδεψε ανεξίτηλα την αφύπνιση όχι μόνο του νεώτερου Ελληνισμού αλλά και ολόκληρης της, σήμερα, πολιτισμένης ανθρωπότητας.
Η στροφή της Νεοελληνικής κοινωνίας του 19ου αιώνος προς συντηρητικότερους προσανατολισμούς είχε ως αποτέλεσμα τη συνένωση γύρω από το στέμμα και την ισχυροποίηση της μοναρχίας, την ανάδειξη του ελληνοχριστιανικού ιδεώδους και της Μεγάλης Ιδέας ως τα κατεξοχήν «ενοποιητικά» οράματα, και την εναντίωση στις ιδέες του Διαφωτισμού, οι οποίες χρόνο με το χρόνο έχαναν έδαφος και τη θέση τους έπαιρναν τα εύκολα και ανέξοδα συνθήματα. Η δίωξη του Θεόφιλου Καΐρη ήταν ένα μίγμα δραματικών αντιφάσεων και απρόβλεπτων συμμαχιών, οι οποίες επέδρασαν καταλυτικά στο εύθραυστο πολιτικό τοπίο, προκαλώντας δευτερογενείς αντιδράσεις, τόσο στην πολιτική όσο και στην κοινωνική ζωή του μετεπαναστατικού Ελληνισμού.
Μιχάλης Κάσσης, «Γεωμετρική και Αρχαϊκή Τέχνη»
Μιχάλης Κάσσης, «Γεωμετρική και Αρχαϊκή Τέχνη» Παρασκευή 31 Ιανουαρίου 2003
Διάλεξη από έναν βαθύ γνώστη της Τέχνης των προγόνων μας, καταξιωμένο γλύπτη και ειδικό στα εκμαγεία των αρχαιολογικών μας Μουσείων, για τη δύναμη μέσα στην αρχαϊκή Ελληνική Τέχνη, για την κίνηση που εγκυμονείται αλλά μένει πεισματικά εντός του γλυπτού, ως θεϊκός σπόρος έτοιμος να εκραγεί. Ένα εγκώμιο στην γαλήνια εσωτερική δύναμη που εγκατοικεί στην αρχαϊκή μορφή, από τους κούρους και τις κόρες έως τα περίφημα λακωνικά γλυπτά στο αέτωμα του Ναού του Θεού Διός της Ολυμπίας, στην περίφημη μάχη των Λαπιθών με τους Κενταύρους κάτω από τα μάτια του Απόλλωνος. Μία περιήγηση, από τον πολυτάλαντο εμπνευστή του Λαογραφικού Μουσείου Μάνης στις τεχνικές και στα ζητούμενα μία οπτικής πολύ μακρινής μας όσο και συνάμα οικείας μας, σε μία εικονιστική που επέμενε να δίνει σημασία τόσο στο εσωτερικό των μορφών όσο και στα «κενά» διαστήματα των συμπλεγμάτων που αποτελούσαν τμήμα της εικόνας.
Διάλεξη από έναν βαθύ γνώστη της Τέχνης των προγόνων μας, καταξιωμένο γλύπτη και ειδικό στα εκμαγεία των αρχαιολογικών μας Μουσείων, για τη δύναμη μέσα στην αρχαϊκή Ελληνική Τέχνη, για την κίνηση που εγκυμονείται αλλά μένει πεισματικά εντός του γλυπτού, ως θεϊκός σπόρος έτοιμος να εκραγεί. Ένα εγκώμιο στην γαλήνια εσωτερική δύναμη που εγκατοικεί στην αρχαϊκή μορφή, από τους κούρους και τις κόρες έως τα περίφημα λακωνικά γλυπτά στο αέτωμα του Ναού του Θεού Διός της Ολυμπίας, στην περίφημη μάχη των Λαπιθών με τους Κενταύρους κάτω από τα μάτια του Απόλλωνος. Μία περιήγηση, από τον πολυτάλαντο εμπνευστή του Λαογραφικού Μουσείου Μάνης στις τεχνικές και στα ζητούμενα μία οπτικής πολύ μακρινής μας όσο και συνάμα οικείας μας, σε μία εικονιστική που επέμενε να δίνει σημασία τόσο στο εσωτερικό των μορφών όσο και στα «κενά» διαστήματα των συμπλεγμάτων που αποτελούσαν τμήμα της εικόνας.
-ο-
ΦΙΛΟΙ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΜΑΝΗΣ
Χώρος ελεύθερης έκφρασης Πολιτισμού
Είμαστε κάποιοι Έλληνες που ανησυχούμε για την πολιτιστική και ιστορική ταυτότητα της χώρας μας, την παράδοσή μας, το παρόν και το μέλλον της.
Από τις συχνές επαφές μας με τον γλύπτη Μιχ. Κάσση και τον κύκλο του νιώσαμε την ανάγκη να βοηθήσουμε την προσπάθειά του.
Οι ομιλίες γίνονται στο Εργαστήριο Γλυπτικής του Μ. Κάσση, Τζιροπούλου 15 & Λάμπρου Βείκου 44, Ν. Φάληρο. Πληροφορίες στα τηλέφωνα 210-4826110 κα Κάσση, 210-4617048 κα Φραγκούλη και 210-4615154 κα Ραυτοπούλου.
Γιάννης Σπυρόπουλος, «Σχέσεις της Θεάς Αρτέμιδος με τις Μινωϊκές Θεότητες και το Προϊστορικό Αιγαίο»
| Γιάννης Σπυρόπουλος, «Σχέσεις της Θεάς Αρτέμιδος με τις Μινωϊκές Θεότητες και το Προϊστορικό Αιγαίο» |
Μανώλης Τσάμης, «Η Ελληνική Θρησκευτική Παράδοση».
Μανώλης Τσάμης, «Η Ελληνική Θρησκευτική Παράδοση». Παρασκευή 17 Ιανουαρίου 2003
Κύριον αντικείμενον μελετών της ελληνικής θεολογίας αποτελεί ο επιστητός κόσμος, (τα φυσικά φαινόμενα και οι νόμοι αυτών), και τα μυστήρια της φύσεως δια την επέκεινα θεογνωσία και κατανόησι του φυσικού κόσμου.
Οι Θεολογικές αναφορές τών προγόνων μας περί της δημιουργίας της ζωής, αποτελούν ενιαίο σύνολο επιστημονικών και φιλοσοφικών προσδιορισμών, παράδοσι η οποία σνεκροτήθη κατά το πέρασμα πολλών χιλιετιών.
'Ο πλούτος καί η πολυμορφία της κάνουν αξιοθαύμαστη την ενυνπάρχουσα συνοχή, την συνάφεια καί την αλληλουχία μεταξύ τών διαφόρων θεολογικών Θεωριών της.
Φιλόσοφοι - στοχαστές διαφορετικών εποχών διετύπωσαν ταυτόσημα Θεολογικά αξιώματα, καί αυτό αποδεικνύει ότι αποτελεί πολιτειακόν εγκαθίδρυμα συστηματικώς διακείμενου επί τών φυσικών νόμων, και όχι συνονθύλευμα επινοημάτων. Όθεν αναπτύσσεται εις το διηνεκές το δυσπρόσιτον φιλοσοφικόν παράστημα καί η γενναιοψυχία τών `Ελλήνων.
'Η ελληνική θρησκευτική παράδοσις ουδεμία συγγένεια παρουσιάζει προς της Θεμελιώδεις αρχές τών θρησκευτικών δογμάτων, καί γι' αυτό δεν συγκαταλέγεται μεταξύ αυτών τών κοσμοθεωριών συνεπώς, δεν είναι δυνατόν να Θεωρηθή Θεοκρατική ούτε ανθρωποκεντρική. 'Αμφότερες οι άρχές αυτές αποτελούν Θεμέλια τών μονοθεϊκών Θρησκειών.
'Η Θεοκρατική αντίληψης, ότι ελέω θεού το κράτος ευρίσκεται υπό την διακυβέρνησι τών εκπροσώπων - λειτουργών του, (άρα ηκοινωνική πρόοδος ανατίθεται στους προφήτες), ευρίσκει εν πλήρη αντιθέσει την
παραδοσιακή αντίληψι. `Η ζωή τών Ελλήνων είναι άκρως Θρησκευτική, άλλά το κράτος ευρίσκεται καθ' όλα στην βούλησι ελευθέρων αιρετών πολιτών.
'Η ανθρωποκεντρική αντίληψης, (ότι σκοπός όλων τών ζώων είναι να υπηρετούν τον άνθρωπο), είναι καί αυτή ασυμβίβαστη. Η ελληνική κοσμοθεωρία αναγνωρίζει ωρισμένες εξέχουσες ιδιαιτερότητες στο γένος τών ανθρώπων, άλλά δεν αποδέχεται ηθικές μομφές εις βάρος των ζώων ούτε φυλετικές διακρίσεις μεταξύ τών λαών, εν γένει, σχετικώς προς την καταγωγή και την φυσική υπόστασι των όντων.
Στο σύνολο τών ελληνικήν Θεολογικών αξιωμάτων δυνάμεθα να διακρίνωμε τρείς βασικούς τομείς, ήτοι: την φιλοσοφική θεολογία, την πολιτική, και την μυθική (η ποιητική).
Κύριον αντικείμενον μελετών της ελληνικής θεολογίας αποτελεί ο επιστητός κόσμος, (τα φυσικά φαινόμενα και οι νόμοι αυτών), και τα μυστήρια της φύσεως δια την επέκεινα θεογνωσία και κατανόησι του φυσικού κόσμου.
Οι Θεολογικές αναφορές τών προγόνων μας περί της δημιουργίας της ζωής, αποτελούν ενιαίο σύνολο επιστημονικών και φιλοσοφικών προσδιορισμών, παράδοσι η οποία σνεκροτήθη κατά το πέρασμα πολλών χιλιετιών.
'Ο πλούτος καί η πολυμορφία της κάνουν αξιοθαύμαστη την ενυνπάρχουσα συνοχή, την συνάφεια καί την αλληλουχία μεταξύ τών διαφόρων θεολογικών Θεωριών της.
Φιλόσοφοι - στοχαστές διαφορετικών εποχών διετύπωσαν ταυτόσημα Θεολογικά αξιώματα, καί αυτό αποδεικνύει ότι αποτελεί πολιτειακόν εγκαθίδρυμα συστηματικώς διακείμενου επί τών φυσικών νόμων, και όχι συνονθύλευμα επινοημάτων. Όθεν αναπτύσσεται εις το διηνεκές το δυσπρόσιτον φιλοσοφικόν παράστημα καί η γενναιοψυχία τών `Ελλήνων.
'Η ελληνική θρησκευτική παράδοσις ουδεμία συγγένεια παρουσιάζει προς της Θεμελιώδεις αρχές τών θρησκευτικών δογμάτων, καί γι' αυτό δεν συγκαταλέγεται μεταξύ αυτών τών κοσμοθεωριών συνεπώς, δεν είναι δυνατόν να Θεωρηθή Θεοκρατική ούτε ανθρωποκεντρική. 'Αμφότερες οι άρχές αυτές αποτελούν Θεμέλια τών μονοθεϊκών Θρησκειών.
'Η Θεοκρατική αντίληψης, ότι ελέω θεού το κράτος ευρίσκεται υπό την διακυβέρνησι τών εκπροσώπων - λειτουργών του, (άρα ηκοινωνική πρόοδος ανατίθεται στους προφήτες), ευρίσκει εν πλήρη αντιθέσει την
παραδοσιακή αντίληψι. `Η ζωή τών Ελλήνων είναι άκρως Θρησκευτική, άλλά το κράτος ευρίσκεται καθ' όλα στην βούλησι ελευθέρων αιρετών πολιτών.
'Η ανθρωποκεντρική αντίληψης, (ότι σκοπός όλων τών ζώων είναι να υπηρετούν τον άνθρωπο), είναι καί αυτή ασυμβίβαστη. Η ελληνική κοσμοθεωρία αναγνωρίζει ωρισμένες εξέχουσες ιδιαιτερότητες στο γένος τών ανθρώπων, άλλά δεν αποδέχεται ηθικές μομφές εις βάρος των ζώων ούτε φυλετικές διακρίσεις μεταξύ τών λαών, εν γένει, σχετικώς προς την καταγωγή και την φυσική υπόστασι των όντων.
Στο σύνολο τών ελληνικήν Θεολογικών αξιωμάτων δυνάμεθα να διακρίνωμε τρείς βασικούς τομείς, ήτοι: την φιλοσοφική θεολογία, την πολιτική, και την μυθική (η ποιητική).
Επίσημη έναρξη του πρώτου κύκλου εκδηλώσεων στο Φιλoσοφικό Αθήναιον «Εκατηβόλος».
| Επίσημη έναρξη του πρώτου κύκλου εκδηλώσεων στο Φιλoσοφικό Αθήναιον «Εκατηβόλος». |
| Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε τους δεκάδες φίλους και φίλες που παρευρέθησαν στις 10 Ιανουαρίου «2003» στην εκδήλωση των εγκαινίων του νέου μας χώρου, ο οποίος φιλοδοξούμε να γίνει ένας πνευματικός φάρος κι ένα εργαστήρι πνευματικής και ψυχικής καλλιέργειας. |
ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟ ΑΘΗΝΑΙΟΝ ΕΚΑΤΗΒΟΛΟΣ